Έντυπη Έκδοση

Μιχάλης Χατζηγιάννης

Δεν είμαι ο καστροφύλακας της ποπ

Κατασταλαγμένος στα 31 του χρόνια, κλείνει πίσω του τον κύκλο μιας δεκαετίας. Απομένει να αποδείξει αν η αυτόφωτη ποπ παρουσία του θα βρει τον τρόπο να παραμείνει εξίσου δημοφιλής στο σύμπαν της ελληνικής μουσικής. Τι σκέφτεται ο ίδιος; Μας το εξηγεί λίγο πριν από τη συναυλία του στη Θεσσαλονίκη, την Τρίτη και στον Λυκαβηττό, το άλλο Σάββατο

«Πολλοί δεν θέλουν ανθρώπους που έχουν κατακτήσει ένα χώρο, να δοκιμάζονται σε άλλα πεδία. Το θεωρούν πλεονεξία. Ενας άνθρωπος έχει το δικαίωμα να δοκιμάζει», λέει ο Μιχάλης Χατζηγιάννης «Πολλοί δεν θέλουν ανθρώπους που έχουν κατακτήσει ένα χώρο, να δοκιμάζονται σε άλλα πεδία. Το θεωρούν πλεονεξία. Ενας άνθρωπος έχει το δικαίωμα να δοκιμάζει», λέει ο Μιχάλης Χατζηγιάννης Σταθερά εφηβικό στιλάκι, τζιν παντελόνι, καπελάκι και σνίκερς. Το μόνο που υπονομεύει τη νεότητά του, ενδεχομένως, είναι οι κρόταφοι που μόλις άρχισαν να γκριζάρουν. Μεγαλώνει ο Μιχάλης Χατζηγιάννης. Γιατί όχι; Εχει αφήσει προ πολλού την εικόνα του πιτσιρικά που τραγουδούσε «Μόνο στα όνειρα», για έναν πολύ απλό λόγο, που ξεπερνά όσα φέρνει, ούτως ή άλλως, ο χρόνος: έχει ο ίδιος πραγματοποιήσει πολλά από τα όνειρά του.

- Είδατε τον αντίκτυπο της κρίσης στο κοινό σας, που είναι κυρίως νεαρής ηλικίας;

«Η κρίση άγγιξε όλες τις ηλικίες και τις κοινωνικές τάξεις. Τουλάχιστον σε ψυχολογικό επίπεδο. Δύσκολα βλέπεις ανθρώπους να χαμογελάνε. Στις συναυλίες αυτό αλλάζει μέσα από μια διαδικασία, που είναι θεραπευτική και για μένα και για το κοινό. Αν αυτό το συναίσθημα κρατάει, είναι άλλο θέμα. Εδώ που φτάσαμε, όμως, μόνο προς τα πάνω μπορούμε να πάμε. Μέσα σε αυτό το κλίμα, μπορούμε να χαιρόμαστε με απλά πράγματα. Το τραγούδι "Το καλοκαίρι μου" εξυπηρετεί έναν τέτοιο σκοπό. Αν είναι αναλώσιμο, κι αν είναι να κατηγορηθεί για κάτι, ας είναι γι' αυτό».

- Το χαρακτηρίζετε ο ίδιος αναλώσιμο. Γράφετε συνειδητά τραγούδια με ζωή ένα... καλοκαίρι;

«Οταν λέω αναλώσιμο, εννοώ ότι είναι προς κατανάλωση και είναι εύκολο να μπει στο στόμα των ανθρώπων και να νιώσουν λίγο καλύτερα. Κανείς δεν γράφει τραγούδια για να φύγουν από τη μία μέρα στην άλλη. Ούτε όμως τα μεγάλα τραγούδια γράφτηκαν με το σκεπτικό να μείνουν για πάντα. Δεν υπάρχει πολιτική ή στρατηγική στο τραγούδι. Στην τέχνη δεν έχει σημασία το χρονοδιάγραμμα, αλλά το συναίσθημα που εκφράζει την παρούσα στιγμή. Κι αν είναι να περάσει, δεν πειράζει. Κανείς δεν ζει για την υστεροφημία του. Εγώ δεν είμαι ματαιόδοξος. Δεν ζω για να τιμηθώ για το παρελθόν μου. Η ζωή τρέχει τώρα».

- Η δική σας γενιά σαν να βιάζεται να γεράσει. Την απασχολεί η σύνταξη πριν από την ώρα της...

«Εχει περάσει στους νέους ένα αίσθημα κινδυνολογίας και καταστροφολογίας. Η ηλικία αυτή δεν είναι για να σκέφτεσαι τα ογδόντα, αλλά για να δημιουργείς. Ο άνθρωπος δημιουργεί μέχρι τα 40-45».

- Αν, όπως λέτε, η δημιουργική περίοδος είναι μέχρι τα 45, πώς φαντάζεστε τον εαυτό σας στα 50;

«Το γεγονός ότι θα είμαι 50 σωματικά, θα έχει επίπτωση στην ψυχολογία μου. Δεν μπορείς να γράφεις μουσική για πάντα. Τα ερεθίσματα αλλάζουν. Κάποια στιγμή το μυαλό κατασταλάζει σε άλλα πράγματα. Δεν θέλω να φαντάζομαι τον εαυτό μου στα 50. Μου φαίνεται στενάχωρο. Εδώ, τώρα, την ημέρα των γενεθλίων μου αποφεύγω να βλέπω το πρόσωπο μου στον καθρέφτη. Οσο μεγαλώνω αναπτύσσεται μια περίεργη ψυχολογία. Τα μαλλιά μου γκριζάρουν και το σώμα μου ρίχνει ταχύτητες. Μην ξεχνάτε ότι τα τελευταία χρόνια τα έχω χαρεί και τα έχω δουλέψει».

- Με το «Κολάζ» (που περιέχει διασκευές τραγουδιών των Μ. Πλέσσα, Μ. Τόκα, Σ. Κραουνάκη, Μ. Χιώτη, Θ. Μικρούτσικου) κάνατε μια στροφή, ή μάλλον ένα άνοιγμα, τόσο στο ρεπερτόριο, που έγινε πιο «έντεχνο», όσο και σε ένα διαφορετικό κοινό. Για τα δικά σας δισκογραφικά δεδομένα, οι πωλήσεις (60.000) δεν ήταν καλές. Ούτε στα ραδιόφωνα ακούστηκε τόσο.

«Οι στόχοι εξ αρχής δεν ήταν υψηλοί. Ηταν δική μου πρωτοβουλία και απόλυτα συνειδητή. Καμιά εταιρεία δεν θα πρότεινε κάτι τέτοιο. Οι άνθρωποι γύρω μου ήταν απαισιόδοξοι. Ηθελα να επαναφέρω τραγούδια που αγαπούσα μικρός και να τα θυμίσω στους παλαιότερους. Στις συναυλίες έρχεται κόσμος μεγαλύτερος σε ηλικία από το συνηθισμένο και μου λέει ότι είναι ο αγαπημένος του δίσκος. Ηθελα να κάνω κάτι διαφορετικό. Αυτό μπορεί να ξενίζει, γιατί πολλοί δεν θέλουν ανθρώπους που έχουν κατακτήσει ένα χώρο, να δοκιμάζονται σε άλλα πεδία. Το θεωρούν πλεονεξία. Ενας άνθρωπος έχει το δικαίωμα να δοκιμάζει».

- Παράλληλα με αυτόν τον δίσκο, κυκλοφόρησε και «Το καλοκαίρι μου», ένα «σουξεδιάρικο» τραγούδι. Με ποιο σκεπτικό; Για τόνωση ηθικού, για να παραμείνετε στην κορυφή του τσαρτ, για να είστε με το ένα πόδι στο έντεχνο και με το άλλο σε αυτό που σας αγαπάει ο κόσμος;

«Για να είμαι ειλικρινής, ισχύουν όλα. Ποιος δεν θέλει ένα τραγούδι στην κορυφή του τσαρτ; Σας είπε κανείς ότι ακόμη και ο πιο "δύσκολος" και περίεργος δημιουργός δεν θέλει να είναι στο τοπ; Ποιος δεν θέλει την αναγνώριση ή την επιτυχία; Δεν το κάνω εις βάρος κανενός. Οπότε, νομίζω, έχω κάθε δικαίωμα».

- Τόσα χρόνια υπερασπίζεστε το ποπ ως ένα είδος παρεξηγημένο στην Ελλάδα, αλλά τελευταία δηλώνετε ότι το αποχωρίζεστε, ότι ήταν μια νεανική τρέλα...

«Δεν το υποτιμώ όταν το χαρακτηρίζω τρέλα. Οταν λέω ότι κακομεταχειριζόμαστε την έννοια του ποπ, εννοώ ότι δεν ανήκει σε ένα είδος μουσικής. Είναι τρόπος ζωής. Εχουμε μια τάση να τραυματίζουμε τη δισκογραφία με όρους που δεν υπάρχουν. Ευθύνεται μια μιντιακή μερίδα. Δεν είμαι ο φρουρός της ποπ. Ούτε καστροφύλακας. Αλλά δεν μου αρέσει να βλέπω ανθρώπους που δεν ξέρουν πώς γράφεται το κλειδί του σολ, ή δεν ξέρουν πού πέφτει το ντο στο πεντάγραμμο, να εκφέρουν άποψη για πράγματα με τα οποία δεν έχουν σχέση και να βάζουν τη μουσική στη σκακιέρα του μάρκετινγκ».

- Και εσάς, όμως, σας κατηγορούν ότι έχετε πάντοτε έναν χορηγό να σας στηρίζει.

«Από τη στιγμή που δεν επεμβαίνει στο ουσιαστικό μέρος της δουλειάς, παρά μόνο στην εικόνα, την οποία βοηθάει πολλές φορές, δεν έχω να χάσω τίποτα. Οι χορηγοί παρουσιάζονται ως υποστηρικτές των τραγουδιστών σε μια περίοδο που δεν υπάρχουν και πολλοί».

- Αφήσατε, όντως, πίσω σας την ποπ;

«Αυτή με αποχωρίζεται. Υστερα από δέκα χρόνια, δεν έχω την ίδια τρέλα. Μπορεί το σώμα μου να μεγαλώνει και να ωριμάζει μέσα μου κάτι άλλο. Φεύγει ο παλιός μου εαυτός. Νομίζω ότι έκλεισε ένας μεγάλος κύκλος. Δεν είναι υπαρξιακό το θέμα. Καθαρά μουσικό είναι. Νιώθω ότι δεν θέλω να αποδείξω τίποτα. Εξάλλου μιλούν αυτά που κάνω, όχι αυτά που λέω. Ο παίκτης στο γήπεδο παίζει μπάλα, όχι στον πάγκο. Δεν είμαι υπεράνθρωπος, βέβαια, να μπορώ να αλλάξω τη μουσική μου παιδεία».

- Οταν κάνετε σήμερα μια επιτυχία, η χαρά που παίρνετε συγκρίνεται με αυτή των πρώτων χρόνων ή έπειτα από ένα σημείο θεωρείται δεδομένη;

«Αυτός που νιώθει σίγουρος, πέφτει με τη μία στον γκρεμό. Τώρα χαίρομαι πιο πολύ τις επιτυχίες, γιατί τις μοιράζομαι. Εχω καταλάβει το νόημα της δουλειάς μου. Οι πρώτες ήταν καθαρά εγωιστικές, για να ακούω εγώ τον εαυτό μου. Σε πιάνει αυτό όταν είσαι 20-25 χρόνων. Είναι μια δουλειά που σου δίνει εύκολα τη δυνατότητα να ξεφύγεις...».

- Τις προάλλες βρέθηκα σε μια παρέα που συζητούσε το φαινόμενο Χατζηγιάννης. Κάποιοι υποστήριζαν ότι είστε ένας καλλιτέχνης με επιχειρηματικό μυαλό, άλλοι ότι είστε ένας επιχειρηματίας με μουσικό ταλέντο. Τι απαντάτε;

«Δεν είμαι λογιστής, ούτε οικονομολόγος. Δεν έχω κάνει marketing director, ούτε έχω περάσει από διευθυντικές θέσεις. Απλώς έχω μια αίσθηση του πώς να προστατεύω την παρουσία μου. Θεωρώ ότι ένας καλλιτέχνης πρέπει να σκέφτεται την επόμενη μέρα και να προφυλλάσσει τον εαυτό του. Ετσι μ' έχει μάθει η μάνα μου. Ηταν καθηγήτριά μου. Με προετοίμαζε από μικρό για το τι θα κάνω μεθαύριο».

- Φαντάζεστε τον εαυτό σας σε μια μουσική σκηνή με μία κιθάρα... μεθαύριο;

«Μα έτσι ξεκίνησα. Επαιζα σε κλαμπάκια στην Κύπρο. Το ίδιο κι εδώ, όταν πρωτοήρθα, στο "House of art". Μου ταιριάζει. Αν πιάσω μια κιθάρα στα χέρια μου, μπορώ να κάνω κανονικό πρόγραμμα».

- Προς το παρόν, κάνετε ένα μεγάλο βήμα στο εξωτερικό. Βγάλατε δίσκο, με ξένο στίχο, στη Γερμανία, την Αυστρία και την Ελβετία.

«Η "Universal" της Γερμανίας έκρινε ότι είναι η κατάλληλη στιγμή. Βοηθάει η προεργασία που κάναμε όλα αυτά τα χρόνια με τους ομογενείς. Δεν γίνεται πλέον να κάνεις παγκόσμιο άνοιγμα. Η δισκογραφική ψάχνει να βρει σε ποιες περιοχές μπορεί να τοποθετήσει έναν καλλιτέχνη. Τώρα είμαι στη φάση του promo του δίσκου. Μηδένισα το κοντέρ και ξεκίνησα από την αρχή. Είναι σαν να δουλεύω σε δύο ταχύτητες. Είδα το καλοκαίρι τη Χαρούλα Αλεξίου στην Πάρο και της τα έλεγα. Γνωρίζει τι σημαίνει αυτό, γιατί έχει βγάλει δίσκο στη Γερμανία. Της λέω λοιπόν: "Ασε, Χαρούλα, πάω παντού, όπου με καλούν". Και μου απαντά: "Μέχρι και τροχό της τύχης θα παίξεις". Με βλέπω να πετάω βελάκια...».

- Εχετε συνεργαστεί με πολλά μεγάλα ονόματα: Αλεξίου, Νταλάρας, Αρβανιτάκη κ.ά. Νιώθετε ότι βιαστήκατε και τώρα λιγοστεύουν οι επιλογές;

«Καμιά φορά βιάζεσαι να ικανοποιήσεις τα όνειρά σου. Κι όταν τα βλέπεις μπροστά σου, γίνεσαι λαίμαργος. Ούτως ή άλλως, τα όνειρα δεν σε περιμένουν. Ηταν μια κατάχρηση προσωπική, για τη δική μου ψυχολογία. Τώρα ακολουθώ πιο μοναχικό δρόμο».

- Νιώθετε εγκλωβισμένος από τη δημόσια εικόνα σας; Πότε ήταν, για παράδειγμα, η τελευταία φορά που βγήκατε έξω και μεθύσατε;

«Θεωρώ ότι ένας άνθρωπος που είναι αναγνωρίσιμος, οφείλει να ακολουθεί κάποιους κανόνες. Καλό είναι να έχουμε και μερικούς περιορισμούς στη ζωή μας γιατί στο τέλος θα μας φάει η πολλή ελευθερία και θα χάσουμε την μπάλα. Κάνω ό,τι θέλω όταν κλείσουν οι πόρτες του σπιτιού μου». *

Οι δισκογραφικές είναι παρατημένες, σχεδόν ετοιμοθάνατες

- Σας ανησυχεί η κατάρρευση της δισκογραφίας, σε συνδυασμό με το γεγονός ότι πλέον από τους δίσκους ακούγεται στην καλύτερη περίπτωση ένα τραγούδι; Είστε από τους τελευταίους που βγάζουν πολλές επιτυχίες από ένα δίσκο.

«Δεν φτάσαμε ακόμη στην απόλυτη πτώση της δισκογραφίας, αλλά ελπίζω να βρεθούμε γρήγορα σε αυτή, για να ξεκαθαρίσει το τοπίο και να γίνει μια στροφή προς το καλύτερο. Πλέον κάθε επιχειρηματίας έχει γίνει μάνατζερ τραγουδιστών, οι δισκογραφικές είναι παρατημένες - πολλές φορές ετοιμοθάνατες. Αυτή η νοσηρή κατάσταση περιμένει το τέλος της. Απομένουν οι προσωπικές πρωτοβουλίες. Εγώ έχω τη στήριξη της δισκογραφικής μου, αλλά πολλά από αυτά που κάνω, τα "τρέχω" μόνος μου».

- Για έναν καλλιτέχνη σαν κι εσάς, που παραμένετε δισκογραφικό φαινόμενο, το να κρεμαστεί το cd σας στο περίπτερο, όπως έγινε με το «Κολάζ», δεν είναι ένα βήμα πίσω;

«Οχι. Εκτός αν θεωρείτε το περίπτερο κάτι υποδεέστερο. Είναι μια πρακτική που γίνεται παγκοσμίως. Ο παραδοσιακός τρόπος δουλειάς έχει παρέλθει. Σημασία έχει να φτάσει το cd σε κάθε άκρη της Ελλάδας. Σήμερα είναι το περίπτερο, αύριο κάτι άλλο. Δεν ευτελίζεται το προϊόν αν κρεμιέται στο περίπτερο. Το να πουλάω περισσότερο από τους άλλους, αλλά να βλέπω κάθε χρόνο να πέφτουν τα νούμερα, δεν είναι ευχάριστο. Πολύ σύντομα δεν θα ισχύει ούτε αυτό».

- Οι διαφημίσεις που κάνετε παίρνουν ένα έτοιμο τραγούδι σας ή το παραγγέλνουν;

«Πρώτα είχαν κυκλοφορήσει σε δίσκους και μετά τα έπαιρνε ο αντίστοιχος οργανισμός ή εταιρεία. Ετυχε πολλά τραγούδια μου να ταίριαζαν σε ένα διαφημιστικό προϊόν».

- Και αυτό δεν σας ενοχλεί;

«Τα τραγούδια είναι αλληγορικά. Ο καθένας τα μεταφράζει όπως γουστάρει. Τα τραγούδια μου δεν ήταν ποτέ ύμνος στο εκάστοτε προϊόν. Στο μυαλό τους όμως υπήρξε μια αντιστοιχία. Στο δικό μου, σίγουρα όχι».

Αποστολή με Email Εκτύπωση σελίδας

Διαβάστε επίσης

Στην κατηγορία
Τέχνες & Πολιτισμός
Με λέξεις-κλειδιά
Μουσική