Έντυπη Έκδοση

Η γραφή είναι ένα καινούργιο, ζεστό σπιτικό

Μέχρι πριν από λίγες ημέρες, προτού εκδοθεί το βιβλίο του «Τα φαινόμενα απατούν» («Καστανιώτης»), ο Στέλιος Μάινας ήταν ένας καλός και δημοφιλής ηθοποιός. Με την πρώτη συγγραφική του απόπειρα αποκαλύπτει έναν δεύτερο εαυτό, του ευαίσθητου παρατηρητή, που μοιράζει τη ζωή του μεταξύ του νοσταλγικού παρελθόντος και του μετέωρου παρόντος.

Οι περισσότερες από τις σαράντα ιστορίες του βιβλίου είναι αγκυροβολημένες στην παιδική και την εφηβική ηλικία, στις καλύτερές τους στιγμές. Την εποχή των καλοκαιρινών διακοπών της άγνοιας και της αφέλειας, με πρωταγωνιστή το μάτι, αυτό το «αδηφάγο» όργανο, που αποτυπώνει τις εικόνες, ζει μ' αυτές, ενώ τις αποθηκεύει ως αναμνήσεις μελλοντικής επιβίωσης.

Ο Στέλιος Μάινας δείχνει συμπόνια στα πλάσματά του, σχεδόν δεν τ' αγγίζει, γιατί είναι εύθραυστα σαν μπιμπελό που είναι έτοιμα να σπάσουν. Γι' αυτό ο συγγραφέας δεν τα κρίνει, δεν τα βάζει απέναντι, δεν τα αντιμετωπίζει ως αντικείμενα. Ταυτίζεται μαζί τους. Η ζωή τους γίνεται η δική του ζωή.

- Είστε ηθοποιός κι έχετε το προτέρημα, που δεν έχουν πολλοί άνθρωποι, να εκφράζεστε μέσα από την τέχνη. Γιατί, λοιπόν, η ανάγκη να γράψετε ένα βιβλίο;

«Δυστυχώς, εμείς οι ηθοποιοί είμαστε από τη φύση μας ετερόφωτοι. Η ενδεχόμενη λάμψη μας προέρχεται από τα φώτα των πρωτογενών δημιουργών, είμαστε προγραμματισμένοι να ερμηνεύουμε όνειρα και φαντασιώσεις άλλων, προσπαθούμε να δώσουμε ζωή σε ζωές άλλων, έχουμε από καταβολής χαρακτηριστικό του επαγγέλματός μας τη μεταπρατική, είμαστε συγγενείς δημιουργοί. Η γραφή μού δίνει, εμένα τουλάχιστον, τη σιγουριά του οριστικού, της κατάθεσης, και επιπλέον την αίσθηση της intima επικοινωνίας, έναν μυστικό διάλογο με τον κάθε αναγνώστη ξεχωριστά...».

- Είστε ένας φιλοξενούμενος της γραφής κι όχι ένας μόνιμος κάτοικός της;

«Ομολογώ πως δεν είμαι οπαδός της "αρμένικης βίζιτας", αλλά του "ένα φοντανάκι, ένα λικεράκι, χρόνια πολλά κι έξω απ' την πόρτα". Ποτέ δεν βγάζω τα παπούτσια σε ξένο σπίτι. Και για μένα, η γραφή είναι ένα ζεστό, καινούργιο, φιλόξενο σπιτικό, μα που ξέρω πως δεν είναι δικό μου. Σίγουρα, όμως, θα ξαναπεράσω για ένα ποτήρι νερό, όσο νιώθω πως δεν καταχρώμαι της φιλοξενίας του νοικοκύρη».

- Το παρελθόν είναι πανταχού παρόν σ' όλα τα αφηγήματά σας. Επιμένετε να αναφέρεστε στην Ελλάδα του '50 και του '60, εποχή των παιδικών σας χρόνων. Βρίσκεστε στην ηλικία που αρχίζει η περασμένη σας ζωή να βαραίνει στο βιογραφικό σας;

«Περνάω τη νηπιακή μου συγγραφική φάση, όπου δεν έχω ακόμα το θάρρος να αντικρίσω τον καθρέφτη του παρόντος. Στην ηλικία μου το παρελθόν έχει απομακρυνθεί τόσο απ' το παρόν, που έχει αποστασιοποιηθεί, έχει λουστραριστεί με την πατίνα, δεν θα έλεγα της νοσταλγίας αλλά του νόστου. Βέβαια, στην παιδική μου ηλικία είχα και βιώματα επώδυνα, όπως όλοι. Οι ουλές, όμως, κρύβονται επιμελώς "κάτω από του πουλόβερ το ρεβέρ". Δεν είμαι παρελθοντολάγνος, το αντίθετο μάλιστα. Απλά, η αθωότητα της παιδικής ηλικίας αποτυπώνει και ρουφάει την αθωότητα, όπου τη βρίσκει, την πολλαπλασιάζει, τη μετατρέπει σε ενθουσιασμό και τη μυθοποιεί. Αυτή την αθωότητα προσπαθώ να κρατήσω μέχρι σήμερα, με κίνδυνο να χαρακτηριστώ χαζοχαρούμενος».

- Εχετε αγάπη στη ζωγραφική και σε καλλιτέχνες όπως ο Κλιμτ ή ο Ματίς, οι οποίοι γίνονται πραταγωνιστές σ' αυτά τα, κατά κύριο λόγο, σύντομα κείμενά σας. Από πού κατάγεται αυτή η αγάπη σας;

«Είμαι χειρώναξ, ασκώ την τέχνη του ηθοποιού σαν τσαγκαρική, μαστορικά. Είναι φυσικό να θαυμάζω τους χειρώνακτες καλλιτέχνες, όπως ζωγράφους και γλύπτες. Ο Σίλε και ο Βαν Γκογκ είναι αγαπημένοι μου».

- Το νησί που γεννηθήκατε, τη Σύρο, τη συναντάμε συχνά-πυκνά. Επανέρχεται σαν ένα κεντρικό θέμα με παραλλαγές. Είναι ο δικός σας «παράδεισος», όπου χωράει πολλή πραγματικότητα και πολλή φαντασία;

«Η αλήθεια είναι πως είμαι Βυρωνιώτης. Εκεί μεγάλωσα, εκεί και οι μνήμες μου. Αλλά, τα καλοκαίρια της παιδικής μου ηλικίας τα πέρασα σε δύο αγαπημένους τόπους, στην Αντίπαρο και στη Σύρο. Μ' έκαναν ν' αγαπήσω τον τόπο, που είναι "στεριά πολιορκημένη από θάλασσα". Γι' αυτό και στα αφηγήματά μου το υγρό στοιχείο έχει πρωτεύοντα ρόλο. Με περηφάνεια αυτοαποκαλούμαι θαλασσινός...».

- Τα φαινόμενα πάντα απατούν; Συνήθως κρύβεται κάτι πολύτιμο για τη ζωή μας πίσω από αυτά;

«Μ' ενδιαφέρει η αθέατη πλευρά των πραγμάτων, η δεύτερη ανάγνωση, τα κρυμμένα λόγια που λένε και, φυσικά, απαιτούν διερεύνηση και ενασχόληση για να σου αποκαλυφθούν. Αλλιώς τα φαινόμενα απατούν, σε τέτοιο σημείο που μπορεί να χάνουμε την ουσία της ζωής».

- Οταν δεν παίζετε, όταν δεν γράφετε, σε τι άλλο αφιερώνετε τον χρόνο που σας περισσεύει;

«Δυστυχώς, δεν περισσεύει χρόνος, αλλά στριμώχνω κανά δυο ώρες γυμναστήριο, κολύμπι χειμώνα-καλοκαίρι, και την τελευταία τρέλα μου, τις καταδύσεις».

- Από ένα αφήγημά σας γίνεται σαφές ότι ανήκετε στην Αριστερά. Εξακολουθείτε να αισθάνεστε αλληλέγγυος μ' αυτή, έστω και συναισθηματικά, ή έχετε αλλάξει πολιτική ρότα;

«Κοιτάξτε. Υπάρχουν δύο κατηγορίες ανθρώπων, χοντρικά. Αυτοί που νομίζουν πως όλοι και όλα τούς χρωστάνε και αυτοί που νομίζουν πως χρωστάνε σε όλους. Αυτός είναι για μένα ο ορισμός του Αριστερού, παρά τη φθορά και την εκμετάλλευση, που έχει υποστεί από καιροσκόπους και άλλους. Εξάλλου, μπορεί να ισχυρίζεσαι τα πάντα. Οι πράξεις σου δείχνουν τι είσαι. Σήμερα, βέβαια, κινδυνεύεις να χαρακτηριστείς γραφικός, αλλά τι να κάνουμε; Αλλοι αισθάνονται περήφανοι με τον χαρακτηρισμό γραφικός, άλλοι περήφανοι με τον χαρακτηρισμό λαμόγιο...

Υπάρχει μια γενικότερη απενοχοποίηση, που με κάνει να υποψιάζομαι πως πίσω απ' αυτή την εξοικείωση κρύβεται ένας θαυμασμός για την εξαπάτηση και τον πλουτισμό σε βάρος των άλλων. Αυτό δεν με κάνει να μη θλίβομαι για την εικόνα που παρουσιάζει η Αριστερά σήμερα, κατακερματισμένη, χωρισμένη, δυσκοίλια και αυτιστική». *

Αποστολή με Email Εκτύπωση σελίδας

Διαβάστε επίσης

Στην κατηγορία
Τέχνες & Πολιτισμός
Με λέξεις-κλειδιά
Λογοτεχνία