Έντυπη Έκδοση

Η ΣΥΛΛΟΓΗ ΔΙΗΓΗΜΑΤΩΝ ΤΟΥ ΝΙΚΟΥ ΠΑΠΑΝΔΡΕΟΥ

Ερωτας από το Γέιλ μέχρι τα Ταμπούρια

Ο έρωτας σε όλες τις μορφές του, ο νεανικός, ο στοργικός, ο τρυφερός, ο πραγματικός και μαζί φανταστικός, λύνει και δένει τα δώδεκα διηγήματα που συγκέντρωσε ο Νίκος Παπανδρέου, με τον τίτλο «Ερωτας υπό αίρεση και άλλα διηγήματα» («Καστανιώτης»).

«Τώρα έχω κάνει τον αφηγητή μου πιο ανθρώπινο, ενώ παλιά ήθελα να τα περιγράψω και να τα ξέρω όλα», κάνει την «αυτοκριτική» του ο Νίκος Παπανδρέου «Τώρα έχω κάνει τον αφηγητή μου πιο ανθρώπινο, ενώ παλιά ήθελα να τα περιγράψω και να τα ξέρω όλα», κάνει την «αυτοκριτική» του ο Νίκος Παπανδρέου Με πολλά και αναγνωρίσιμα αυτοβιογραφικά στοιχεία, χωρίζονται σε δύο εξάδες: η πρώτη, που φέρει τον τίτλο «Αμερική», διαδραματίζεται στην Αμερική και στον Καναδά της νεότητας και της φοιτητικής ζωής του. Η δεύτερη, «Εν Ελλάδι», είναι η προσπάθεια προσαρμογής του Νίκου Παπανδρέου στον γενέθλιο τόπο του παππού και του πατέρα του.

«Είμαι ο δόλιος συγγραφέας, ο οποίος θέτει, με σατανική ελευθερία τούς κανόνες του συγγραφικού παιχνιδιού. Από πού πηγάζουν οι κανόνες; Από τη δική μου πραγματικότητα και τις δικές μου εμπειρίες. Τα διηγήματά μου είναι γεμάτα αισθήσεις, όνειρα, γνώση και πάθη. Ενώ η πραγματικότητα του αφηγητή είναι περιορισμένη, εγώ, ο συγγραφέας, έχω όλο τον κόσμο γύρω μου, που μπορώ να τον φέρω μέσα στο βιβλίο μου», περιγράφει ο Νίκος Παπανδρέου τη συγγραφική τακτική και στρατηγική του.

Ηρωας και ο Μίκης

Οι ήρωές του είναι γήινοι, πολύ γήινοι, και ανθρώπινοι, πολύ ανθρώπινοι. Στις σελίδες του «Ερωτα υπό αίρεση» συναντάμε έναν Αμερικανό φοιτητή του Γέιλ, που μοιράζεται με τον καθηγητή του την ίδια γυναίκα. Εναν χοντρό, ο οποίος δανείζει το σώμα του σε οικογένειες, που τον κάνουν, λόγω του πάχους του, τραπεζάκι σε πικ- νίκ! Εναν μαύρο, που τα φτιάχνει με μια λευκή και το γεγονός αυτό τον γεμίζει ενοχές και μίσος για τον εαυτό του. Μια χωριατοπούλα, που δεν θα διστάσει να πάει μ' όλο το χωριό, για να απελευθερωθεί σεξουαλικά. Εναν μάγκα από τα Ταμπούρια, που τα έχει όλα δικά του, εκτός από τη γυναίκα που αγαπά. Εναν Κρητικό, ο οποίος ζει με τον εφιάλτη ότι δεν θα ξανακούσει μαντινάδες. Αλλά και τον Μίκη Θεοδωράκη με τον εγγονό του, που δεν θέλει ν' ακούσει λέξη για τις πολιτικές περιπέτειες του παππού του.

Ο Νίκος Παπανδρέου δεν έχει πρόβλημα να αποστασιοποιηθεί από το βιβλίο του και να το αντιμετωπίσει ως κριτικός λογοτεχνίας. Και το πράττει, δηλώνοντας θιασώτης των «Αθλίων» του Βικτόρ Ουγκό και των «Αγριων ντετέκτιβ» του Ρομπέρτο Μπολάνιο.

Είναι δύο έργα που τα θεωρεί σημαντικά, επειδή, όπως λέει, «ο αφηγητής μιλάει με το εγώ, θέτοντας στον αναγνώστη το ερώτημα: Ποιος μιλάει; Ο συγγραφέας ή η επινόηση του συγγραφέα ή ο αφηγητής;». «Βεβαίως και μιλάει ο αφηγητής», αποφαίνεται. Αλλωστε στο καινούργιο του βιβλίο, αυτό είναι το θέμα που κυρίως τον απασχολεί: να διασαφηνίσει τη σχέση συγγραφέα και αφηγητή.

Μέντορας, ο Βασιλικός

Θέλοντας να παίξει με τον παλιό εαυτό του, όταν διαμορφωνόταν ως αναγνώστης και συγγραφέας, ο Νίκος Παπανδρέου λέει: «Μικρός πίστευα ότι δεν υπάρχουν ζωντανοί συγγραφείς», ενώ δεν κρύβει ότι στις πρώτες συγγραφικές του απόπειρες, αιμοδότης και μέντοράς του υπήρξε ο Βασίλης Βασιλικός.

Δεν διστάζει να γίνει και αυτοκριτικός, όταν καλείται να κάνει αποτίμηση της έως τώρα πορείας του. «Τώρα έχω κάνει τον αφηγητή μου πιο ανθρώπινο, ενώ παλιά ήθελα να τα περιγράψω και να τα ξέρω όλα», λέει. «Ο συγγραφέας είναι ελεύθερος, ο αφηγητής δεν είναι, γιατί είναι αυτός που θα πει την ιστορία. Ο συγγραφέας είναι ο παντοδύναμος, ο θεός των μικρών και των μεγάλων πραγμάτων. Θα χρησιμοποιήσω τη ρήση του Ρεμπό "Εγώ είμαι ένας άλλος", για να υποστηρίξω ότι ο αφηγητής και ο συγγραφέας δεν ταυτίζονται», εξηγεί. *

Αποστολή με Email Εκτύπωση σελίδας

Διαβάστε επίσης

Στην κατηγορία
Τέχνες & Πολιτισμός
Με λέξεις-κλειδιά
Λογοτεχνία