Έντυπη Έκδοση

Στην άβυσσο των ήχων

Ηχοι ζωντανοί

Λίγο μετά τα μέσα Μαΐου το «Ωνάσειο» πρόσφερε τρεις, κολλητά διαδοχικές μουσικές εκδηλώσεις. Πρώτη η Ορχήστρα των Χρωμάτων υπό τον Μίλτο Λογιάδη παρουσίασε έργα βασικού ρεπερτορίου (19/5/2011).

Η Μαρί-Σεσίλ Μπουλάρ παίζει το «Κοντσέρτο για κλαρινέτο» του Μότσαρτ συνοδευόμενη από την Ορχήστρα των Χρωμάτων υπό τον Μίλτο Λογιάδη (Photo: Ακριβιάδης) Η Μαρί-Σεσίλ Μπουλάρ παίζει το «Κοντσέρτο για κλαρινέτο» του Μότσαρτ συνοδευόμενη από την Ορχήστρα των Χρωμάτων υπό τον Μίλτο Λογιάδη (Photo: Ακριβιάδης)  Η βραδιά ξεκίνησε με μια ωραία ανάγνωση του «Χορού των μακαρίων πνευμάτων» από την όπερα «Ορφέας και Ευρυδίκη» του Γκλουκ, στην οποία δέσποσαν οι αιθέριος, εύπλαστος ήχος των εγχόρδων και το ηδύφωνο φλάουτο της Μαριλένας Δωρή. Ακολούθησε το «Κοντσέρτο για κλαρινέτο» του Μότσαρτ. Σολίστ ήταν η κλαρινετίστρια του συνόλου Μαρί-Σεσίλ Μπουλάρ.

Η ερμηνεία κύλισε σε νηφάλια στοχαστική διάθεση, ταιριαστή στο τελευταίο κοντσέρτο που συνέθεσε ο «αγαπημένος των θεών». Δίνοντας σταθερά έμφαση στο λυρικό στοιχείο, η έμπειρη Γαλλίδα μουσικός έπαιξε δίχως αβαρίες, με καθαρό, φωτεινό, δίχως αιχμές ήχο και αισθητή φροντίδα στη διάπλαση της φραστικής και την ακρίβεια της άρθρωσης.

Η ορχήστρα συνόδευσε με διακριτικά χορευτικό παλμό, παραμένοντας σταθερά σε δεύτερο επίπεδο. Το πρόγραμμα ολοκλήρωσε μια ζωηρή, ρυθμικά σφριγηλή ανάγνωση της «Ιταλικής Συμφωνίας» του Μέντελσον. Διευθύνοντας δίχως περιττή βιάση, ο Λογιάδης ανέδειξε τις δομικές αξίες της γραφής στα γοργά, ακραία μέρη και τον ιδιόφωνο λυρισμό του συνθέτη στα αργά μεσαία.

Μοντερνισμός

Προσφάτως είχαμε επισημάνει την αύξουσα δραστηριοποίηση ταλαντούχων, ακμαίων Ελλήνων σολίστ στην παρουσίαση έργων του μοντερνισμού. Τέτοιες περιπτώσεις αποτελούν επίσης ο πιανίστας Τίτος Γουβέλης, ο κλαρινετίστας Σπύρος Μουρίκης, ο βιολιστής Αντώνης Σουσάμογλου και ο τσελίστας Αγγελος Λιακάκης.

Στις 21/5/2011, οι παραπάνω μας χάρισαν μια θαυμάσια βραδιά μουσικής δωματίου στη μικρή αίθουσα του «Ωνασείου», όπου έπαιξαν δύο διάσημα αριστουργήματα του 20ού αιώνα γραμμένα στο τέλος του μεσοπολέμου: τις «Αντιθέσεις» (1938) για κλαρινέτο, πιάνο και βιολί του Μπάρτοκ και το «Κουαρτέτο για το τέλος του χρόνου» (1940) του Μεσιάν.

Οι τέσσερις μουσικοί αντιμετώπισαν τα δύο άκρως απαιτητικά, πλην τελείως διαφορετικού στίγματος έργα, με αθλητική εγρήγορση, αποδίδοντας τα γρήγορα μέρη με ένα συναρπαστικό συνδυασμό γοργών ταχυτήτων και δυναμικά τονισμένης άρθρωσης, δοσμένο με άψογη ορθοτονία και αψεγάδιαστη ακρίβεια. Στις παιγνιώδεις «Αντιθέσεις» κυριάρχησε η ευφορία που ανέδιδε το γεμάτο έξαψη παιχνίδι γρήγορης εναλλαγής ρυθμών και ανταλλαγής στιχομυθιών μεταξύ των τριών οργάνων, διάστικτο από αιχμές γωνιώδους φραστικής θαυμαστού χρονισμού.

Στο μεταφυσικών οραματισμών «Κουαρτέτο» δέσποσαν οι ακραίες, υποβλητικές εναλλαγές ανάμεσα στα επιθετικά, γρήγορα μέρη και στα αργά στοχαστικά, όπου κυριαρχεί αίσθηση «σταματημένου» χρόνου.

Τα πρώτα δόθηκαν άγρια και ορμητικά, με κοφτές, σύντομες ριπές γωνιώδους φραστικής σε τέλειο συντονισμό και επιβλητικές κορυφώσεις δομημένες σε μακρά σχήματα αύξουσας δυναμικής.

Στα δεύτερα -την ανήσυχη «Αβυσσο των πουλιών» για σόλο κλαρινέτο και τα δύο κατανυκτικά «Εγκώμια» για σόλο τσέλο και για σόλο βιολί- πρωταγωνίστησε το αιθέριο, ρευστό πλάσιμο της φραστικής και η καθαρότητα τόνου στις οριακά παρατεταμένες αργές νότες. Φερέγγυος συνοδός, ο πιανίστας Τίτος Γουβέλης συνόδευσε με στιβαρό ήχο και άριστη αίσθηση του ιδιότυπου, «άρρυθμου» μουσικού ειρμού. Μια βραδιά που καθάρισε τη μουσική πρόσληψη από... συσσωρευμένες σκουριές!

Καμεράτα

Την αμέσως επομένη, η Καμεράτα ως ορχήστρα οργάνων εποχής παρουσίασε ένα θαυμάσιο πρόγραμμα ιταλικού μπαρόκ (22/5/2011). Επικεφαλής ήταν ο βιολιστής Φάμπιο Μπιόντι σε διπλό ρόλο σολίστα και αρχιμουσικού. Τέλεια προετοιμασμένο από τον κορυφαίο Ιταλό μπαροκίστα το θαυμάσιο αυτό σύνολο, που λειτουργεί πλέον και ως εξαγώγιμο πολιτιστικό προϊόν ιδιαιτέρου στίγματος για τη χώρα μας, έδωσε και πάλι εξαίρετες εκτελέσεις.

Ο Μπιόντι προσέγγισε τέλεια την ουσία του ιταλικού μπαρόκ εντρυφώντας με οίστρο στο δίχως σταματημό ιδιοσυγκρασιακό παιχνίδι των μεταπτώσεων της διάθεσης, στην εμπνευσμένη υπερβολή σε ευρηματικότητα και δεξιοτεχνία, στην ηδονική εξερεύνηση της χροιάς του ήχου!

Στα ορχηστρικά κομμάτια των Σαμαρτίνι, Κορέλι, Βιβάλντι και Τζεμινιάνι κυριάρχησαν η εκπληκτικής ποιότητας φραστική, άλλοτε διατυπωμένη επιθετικά με θυελλώδη ορμητικότητα και άλλοτε απαλά, αιθέρια σχεδόν σαν χάδι, καθώς επίσης το συναρπαστικό σολιστικό παίξιμο στο βιολί, εμπλουτισμένο γενναιόδωρα με αριστοτεχνικές, ευρηματικές διανθίσεις.

Στα δύο φωνητικά κομμάτια, την άρια «Vedeste mai sul prato» του Αντολφ Χάσε και την καντάτα «Amor hai vinto» RV651 του Βιβάλντι απολαύσαμε για μία ακόμη φορά το ηδύφωνο, τεχνικά αψεγάδιαστο, δεξιοτεχνικά άνετο τραγούδι της μεσοφώνου Μαίρης-Ελεν Νέζη. *

Αποστολή με Email Εκτύπωση σελίδας

Διαβάστε επίσης

Στην κατηγορία
Τέχνες & Πολιτισμός
Με λέξεις-κλειδιά
Μουσική
Κριτική μουσικής