Έντυπη Έκδοση

Το νέο βιβλίο του Π. Μάρκαρη

Ελλάδα, σαν αρχαία τραγωδία

Οι φανατικοί αναγνώστες του Πέτρου Μάρκαρη δεν έχουν παρά να μάθουν γερμανικά, ισπανικά ή ιταλικά αν θέλουν να διαβάσουν τους «Σκοτεινούς καιρούς», ένα βιβλίο του που δεν πρόκειται να βρεθεί στις προθήκες των ελληνικών βιβλιοπωλείων.

Κι αυτό, γιατί είναι ένα βιβλίο το οποίο αφορά όλους όσοι ανάμεσα στους ξένους θέλουν να πληροφορηθούν για την κατάσταση στην Ελλάδα σήμερα. «Οι Ελληνες την ξέρουν ήδη», λέει ο Μάρκαρης και διευκρινίζει πως έγραψε στα γερμανικά, αλλά πως «οι Ιταλοί και οι Ισπανοί αγαπούν επίσης τα κείμενά μου κι έτσι το βιβλίο μεταφράστηκε και στις δύο γλώσσες».

Με ολόκληρη σελίδα που υπογράφει ο Ετορε Λιβίνι, υποδέχεται τους «Σκοτεινούς καιρούς» (εκδόσεις Μπομπιάνι) η έγκυρη «Ρεπούμπλικα», παρατηρώντας κατ' αρχάς: «Ο Μάρκαρης δεν μπόρεσε ν' αντισταθεί. Το δέλεαρ για ένα συγγραφέα που πατά γερά πάνω στην πραγματικότητα ήταν υπερβολικό. Η κρίση εδώ και τέσσερα χρόνια έχει μετατρέψει την Ελλάδα σε αρχαίο θέατρο, όπου παίζεται μια διαφορετικού είδους τραγωδία, εκείνη των υπέρογκων οικονομικών οφειλών. Πρόκειται για ένα ανατριχιαστικό θρίλερ με έντεκα εκατομμύρια πρωταγωνιστές, πολλούς και διαφορετικούς ενόχους, με εκατοντάδες χιλιάδες θύματα και με μια πλοκή που συνεχώς αναπτύσσεται. Που ξαναγράφεται καθημερινά στους δρόμους της Αθήνας ανάμεσα στη φτώχεια και την παραίτηση, μπροστά από μαγαζιά που έχουν κλείσει οριστικά και με τη Χρυσή Αυγή να κυνηγάει κάθε νύχτα μάγισσες στα πρόσωπα των οικονομικών μεταναστών.

»Ο Μάρκαρης δεν μπορούσε να παραμείνει απλός παρατηρητής. Πρώτα έστειλε τον επιθεωρητή Χαρίτο να κάνει την έρευνα για την κρίση στην ομώνυμη τριλογία του. Τώρα αποφάσισε να κατέβει ο ίδιος στο τερέν».

«Είμαι συγγραφέας κι όχι πολιτικός ή αρθρογράφος», αναφέρει στον πρόλογο των «Σκοτεινών καιρών» ο Μάρκαρης.

«Στη σημερινή Ελλάδα όμως, τα σύνορα ανάμεσα στη δημοσιογραφία, την αληθινή ζωή και τη λογοτεχνική αποκάλυψη είναι δυσδιάκριτα», γράφει ο Λιβίνι. «Κι έτσι ο συγγραφέας έχει το δικαίωμα ν' αλλάξει πεδίο δοκιμάζοντας να ξαναδεί την πορεία της Ευρωπαϊκής Ενωσης, που κινδυνεύει να εκτροχιαστεί κάτω ακριβώς από τον Παρθενώνα».

Πώς; Βάζοντας οριστικά στο αρχείο την εποχή των «ψευδαισθήσεων», γράφει ο Μάρκαρης. Εκείνη, που στη διάρκειά της πιστεύαμε ότι η Ε.Ε. ήταν η φιλοσοφική λίθος, η ικανή να εξορκίσει όλα μας τα αμαρτήματα.

Αυτό το αξίωμα, όπως πολύ καλά έχουμε ήδη καταλάβει, έχει καταρριφθεί από τη θύελλα της κρίσης που έφερε το χρέος. Και ο ρόλος του διανοούμενου είναι να δώσει «φωνή σε μια ήπειρο που έχει πολλές ιστορίες να αφηγηθεί».

Οι «Σκοτεινοί καιροί» είναι το πρώτο χιλιόμετρο αυτής της διαδρομής. Περιέχουν σημειώσεις, συνεντεύξεις, ελεύθερες απόψεις, που συγκέντρωσε ο συγγραφέας τα τελευταία τέσσερα ταραγμένα χρόνια.

Ο αποχαιρετισμός των ψευδαισθήσεων είναι το ευκολότερο μέρος αυτής της διαδρομής, τουλάχιστον γι' αυτόν.

Ο ξένος αναγνώστης θα πληροφορηθεί για τις τέσσερις δεκαετίες που ακολούθησαν τη χούντα και τις τρεις πολιτικές δυναστείες που κυριάρχησαν, τις οικογένειες Παπανδρέου, Καραμανλή και Μητσοτάκη, για την είσοδο στην Ε.Ε., το θρίαμβο της Ολυμπιάδας του 2004 «και τα χρόνια που ζήσαμε πέραν των δυνατοτήτων μας», όπως αναγνωρίζει ο συγγραφέας. Αναφέρεται ακόμα ο Μάρκαρης στο βουνό των χρεών που μας προσγείωσε αναγκαστικά κι απότομα όλους, τινάζοντας στον αέρα δεδομένα πλαίσια ζωής. Στην προσπάθειά του να δώσει τις συντεταγμένες αυτού του λαβυρίνθου, πηγαίνει πέρα από τον κοινό τόπο των σπρεντ, των μολότοφ, των αγανακτισμένων πολιτών στο Σύνταγμα, των νεόπτωχων ή των αιωνίως διεφθαρμένων.

Η πραγματικότητα που περιγράφει στους «Σκοτεινούς καιρούς» είναι πιο σύνθετη. Αναφέρεται στη Νέα Δημοκρατία και στο συντηρητισμό της, αλλά και στη συμπαιγνία μεταξύ Δεξιάς και Αριστεράς που δημιούργησε την αχρεία και παρασιτική δημόσια διοίκηση, το έρμα που βούλιαξε την Ελλάδα.

Στη διάρκεια της θεραπείας για να αποκατασταθεί η υγεία της χώρας «πρόκειται να καούν δύο ή τρεις γενιές», λέει ο Μάρκαρης.

Και προσθέτει ο Λιβίνι: «Οποιος είχε την ευκαιρία να περπατήσει στην Αθήνα καταλαβαίνει τι ακριβώς εννοεί. Η κρίση έχει αφήσει πίσω της κάτι τσακάλια που χαίρουν άκρας υγείας (τους βιομηχάνους, τους φοροφυγάδες, τις συντεχνίες που κατάφεραν να υπερασπιστούν τα συμφέροντά τους), ενώ μεγάλο μέρος της μέσης αστικής τάξης έχει βρεθεί στα όρια της φτώχειας λόγω των φόρων και της μείωσης των μισθών».

Αποστολή με Email Εκτύπωση σελίδας

Διαβάστε επίσης

Στην κατηγορία
Τέχνες & Πολιτισμός
Με λέξεις-κλειδιά
Βιβλίο
Λογοτεχνία