Έντυπη Έκδοση

Ντόπες μου εσείς, σούπερ σταρ

ΜΗΑ και GW501516, δύο ουσίες που κάνουν θραύση την τελευταία δεκαετία

Δύο είναι οι σύγχρονες «ντόπες» που αποκαλούνται από τους μυημένους «οι σούπερ-σταρ της δεκαετίας». Η Methylhexanamine (ΜΗΑ), που ανιχνεύτηκε στον οργανισμό των Τάισον Γκέι, Ασάφα Πάουελ και της Σερόν Σίμπσον, καθώς και η GW501516, που μπήκε στο μαύρο πίνακα των απαγορευμένων ουσιών το 2009, αλλά λίαν προσφάτως ο WADA (Παγκόσμιος Οργανισμός Αντιντόπινγκ) με κατεπείγον μήνυμα έκρουσε τον κώδωνα του κινδύνου, διαπιστώνοντας την αναβάθμισή της.

Η ΜΗΑ, κοινώς DMAA, που βρέθηκε στον οργανισμό των Γκέι, Πάουελ και Σερόν Σίμπσον, έχει χημική δομή παρόμοια με της αμφεταμίνης Η ΜΗΑ, κοινώς DMAA, που βρέθηκε στον οργανισμό των Γκέι, Πάουελ και Σερόν Σίμπσον, έχει χημική δομή παρόμοια με της αμφεταμίνης Η Methylhexanamine (ΜΗΑ), κοινώς γνωστή ως dimethylamylamine ή DMAA, είναι αγγειοσυσταλτικό σκεύασμα, που κυκλοφορεί στην αγορά με πολλά ονόματα. Σε παρενέργειές της έχουν αποδοθεί πέντε θάνατοι, έτσι τον Απρίλιο του 2013 η αμερικανική Υπηρεσία Τροφίμων και Φαρμάκων απαγόρευσε τη χρήση της.

Στο εμπόριο την πλάσαρε το 2006 ο Πάτρικ Αρνολντ, ο εγκέφαλος του σκανδάλου της BALCO και στενός συνεργάτης του Βίκτορ Κόντε, ως συμπλήρωμα διατροφής, σε αντικατάσταση της εφεδρίνης, που ετέθη σε αποστρατεία. Την εισήγαγε με το εμπορικό σήμα Geranamine, διαφημίζοντας τη διττή δράση της: απώλεια λίπους και επιπρόσθετη ενέργεια κατά την προπόνηση. Συνδυάζεται επίσης με καφεΐνη, όπως στο παρελθόν η εφεδρίνη, στα περίφημα «κοκτέιλ», που αποκάλυψε στην «Ε» το προηγούμενο Σάββατο ο γιατρός της ομάδας μπάσκετ του Παναθηναϊκού και πρόεδρος του ΕΚΑΕ Σταύρος Χάντζος. Σύμφωνα με την επιστημονική βιβλιογραφία, η ΜΗΑ δρα ως βρογχοδιασταλτικό (πάνω από 4 mg), αυξάνει τον καρδιακό ρυθμό (πάνω από 50-75 mg) και την αρτηριακή πίεση (άνω των 100 mg). Η δομή της χημικά έχει περιγραφεί ως παρόμοια με εκείνη της αμφεταμίνης.

Πέντε θάνατοι

Μπήκε στη «μπλακ-λιστ» εξαρχής, το 2004, όταν συστήθηκε ο WADA, και επαναξιολογήθηκε το 2011. Θεωρείται διεγερτική ουσία. Κυκλοφόρησε πρώτη φορά το 1970, καθώς διαθέτει ιατρικές ιδιότητες, χρησιμοποιούμενη ως αποσυμφορητικό της ρινικής κοιλότητας. Ουδεμία σχέση έχει με το φυτικό λάδι από το λουλούδι γεράνι, το οποίο είναι αγνό και αβλαβές.

Το 2010, μετά το θάνατο δύο στρατιωτών την ώρα της εκπαίδευσης, το υπουργείο Αμυνας των ΗΠΑ απέσυρε από τα ράφια των φαρμακείων όλα τα χάπια, «ως προληπτικό μέτρο», όπως δήλωσε ο εκπρόσωπός του Πίτερ Γκρέιβς.

Επίσης, ο θάνατος του Κλερ Σκουάιρ, δρομέα που κατέρρευσε κοντά στη γραμμή τερματισμού τον Απρίλιο του 2012 στο μαραθώνιο του Λονδίνου, έχει συνδεθεί με την DMAA.

Ο ιατροδικαστής ευθέως δήλωσε ότι «η χρήση της DMAA ήταν πιθανώς ένας σημαντικός παράγοντας, που προκάλεσε το απευκταίο», κατά τη διάρκεια της ανάκρισης. Η ουσία προσλαμβάνεται συνήθως μέσω πόσιμου ενεργειακού, υποτίθεται, ποτού.

Το Φεβρουάριο του 2012 άλλοι δύο Αμερικανοί στρατιώτες κατέρρευσαν κατά τη διάρκεια άσκησης, κάτι που οδήγησε σε εκτεταμένη έρευνα για το ιδιαίτερα δημοφιλές και στους κύκλους του bodybuilding φάρμακο.

Η ΜΗΑ έχει χαρακτηριστεί «εξαιρετικά επικίνδυνη ουσία» και έχει απαγορευτεί σε πάρα πολλές χώρες, ανάμεσα στις οποίες συγκαταλέγονται οι ΗΠΑ, Καναδάς, Νέα Ζηλανδία, Σουηδία, Αυστραλία, Βρετανία, Βραζιλία.

Στην πράξη χορηγείται σε δόσεις, ανάλογα με τον επιδιωκόμενο σκοπό. Οι αθλητές των ομαδικών αθλημάτων (ποδόσφαιρο, μπάσκετ, βόλεϊ κ.λπ.) τη λαμβάνουν λίγες ώρες πριν από τον αγώνα και μέσα σε λίγο χρονικό διάστημα μετά τη λήψη εξαφανίζεται από τα ούρα τους. Στην Ελλάδα βρέθηκαν θετικοί σε έλεγχο ντόπιγκ του ΕΣΚΑΝ ο ποδοσφαιριστής της ΑΕΚ Χρήστος Αρκούδας και η βολεϊμπολίστρια, επίσης της ΑΕΚ, Γεωργία Τζανακάκη, που τιμωρήθηκαν με ένα χρόνο αποκλεισμό από κάθε αθλητική δραστηριότητα. Αμφότερα τα κρούσματα δείχνουν ότι η ΜΗΑ έχει πέραση και στα μέρη μας. Κάποιος τη φέρνει, κάποιος τη διακινεί και κάποιος πλουτίζει.

Το φαινόμενο μπορεί να αντιμετωπιστεί και να καταπολεμηθεί με αιφνιδιαστικούς ελέγχους, εκτός αγώνων. Επειτα, στην Ευρώπη, στη Γαλλία ή την Ιταλία συγκεκριμένα, μαζί με τους εισαγγελείς οικονομικού εγκλήματος υφίσταται ως θεσμός και ο εισαγγελέας βρόμικου χρήματος το οποίο προέρχεται από ντόπιγκ. Στην Ιταλία, για παράδειγμα, ο περίφημος Γκουερνιέρο καθήλωσε το ντόπινγκ στο επαγγελματικό ποδόσφαιρο, αφού έπιασε στα πράσα τη Γιουβέντους μετά τις καταγγελίες του Τσέχου προπονητή Ζντένεκ Τζέμαν της Ρόμα. Λεπτομέρεια με σημασία: ο Τζέμαν κατάφερε να βρει αξιοπρεπή δουλειά στο «καμπιονάτο» δέκα χρόνια μετά το... λάθος του να μιλήσει.

Η GW501516 δημιουργήθηκε από τον Ρόναλντ Εβανς ως «φάρμακο ενίσχυσης της απόδοσης και της αντοχής του ανθρώπου». Πριν από τους Ολυμπιακούς Αγώνες του Πεκίνου έκανε θραύση, σε σημείο που εκφράστηκαν ανησυχίες για αλλοίωση των αθλητικών αποτελεσμάτων και σήμανε συναγερμός από τον WADA.

Από το 2009 έχει προστεθεί στο μακρύ κατάλογο των απαγορευμένων ουσιών. Χρησιμοποιείται ευρέως στο στίβο και το bodybuilding. Στο Διαδίκτυο διατίθεται ελεύθερα και ανεξέλεγκτα, στη μαύρη αγορά. Ενδεικτικά το 2011 αναφέρθηκε ότι 10 γραμμάρια έφτασαν να κοστίζουν 1.000 δολάρια. Το 2012 ο WADA την επαναξιολόγησε, κατατάσσοντας την εξελιγμένη μορφή της στην κατηγορία του γονιδιακού ντόπινγκ. Τον περασμένο Μάρτιο με νέα ανακοίνωση συνέστησε την προσοχή σε όλους τους συνεργαζόμενους με αυτόν φορείς (και στο δικό μας, το ΕΣΚΑΝ), ζητώντας τη διενέργεια συχνών ελέγχων, με στόχο την ανίχνευση και τιμωρία των χρηστών.

Κόροιβος

Το εξαιρετικά φιλόδοξο πρόγραμμα με την κωδική ονομασία «Κόροιβος», προϋπολογισμού 6 εκατομμυρίων ευρώ, σχεδιάστηκε αμέσως μετά το Σίδνεϊ για να αναδείξει ολυμπιονίκες το 2004, στους Αγώνες της Αθήνας.

Αποσκοπούσε στην υποβοήθηση των αθλητών υψηλού επιπέδου μέσω βοηθημάτων, σκευασμάτων, ουσιών εν γένει, που μεγιστοποιούσαν την ανθεκτικότητα του ανθρώπινου οργανισμού, ώστε να αντέξει τη σκληρή, πολύωρη κι επίπονη προπόνηση. Ο Κόροιβος ήταν ένας ταπεινός φούρναρης από την Ηλιδα, που κέρδισε τον αγώνα δρόμου ενός σταδίου στους πρώτους Ολυμπιακούς Αγώνες, το 776 π.Χ. κι έγινε ο πρώτος καταγεγραμμένος στην Ιστορία ολυμπιονίκης. Επισήμως, για τα όργανα της Πολιτείας, τέτοιο πρόγραμμα δεν υπήρξε ποτέ.

Μειώθηκαν οι έλεγχοι

Στην ένδεια χρημάτων οφείλεται η σταθερά καθοδική τάση των ελέγχων ντόπινγκ από το ΕΣΚΑΝ, από το 2009, όταν προέκυψε το Μνημόνιο και εντεύθεν.

2009: 3.163. 2010: 1.678. 2011: 977. 2012: 875

Αποστολή με Email Εκτύπωση σελίδας

Διαβάστε επίσης

Στην κατηγορία
Αθλητισμός
Με λέξεις-κλειδιά
Ντόπινγκ