Έντυπη Έκδοση
Κυριακάτικη Ελευθεροτυπία, Κυριακή 3 Μαΐου 2009
Η άλλη όψη της κρίσης στο Μεξικό
Η κρίση που βιώνει σήμερα το Μεξικό είναι περισσότερο κρίση θεσμικής αξιοπιστίας, παρά υγείας.
Το Μεξικό, συνηθισμένο να βλέπει τις αρχές του καθημερινά να καταφεύγουν στο ψέμα και στη χειραγώγηση (ο σημερινός πρόεδρος, Φελίπε Καλντερόν, εξακολουθεί να κατηγορείται ότι έφτασε στην εξουσία μέσω εκλογικής νοθείας), βυθισμένο στον τρόμο ενός πολύ συζητήσιμου «πολέμου κατά του ναρκεμπορίου», που ήδη έχει προκαλέσει περισσότερους από 11.000 θανάτους, και πολιορκημένο από την παγκοσμιοποιημένη οικονομική καταστροφή, είναι διχασμένο μπροστά στη ρητορική του πανικού που η κυβέρνηση έχει επιβάλει.
*Από τη μία υπάρχει μια κοινωνική μάζα που αποδέχεται άκριτα και τηρεί μηχανικά τα μέτρα πρόληψης που επέβαλε η κυβέρνηση. Και, από την άλλη, υπάρχουν κοινωνικά στρώματα που θεωρούν ότι η κυβέρνηση Καλντερόν επωφελήθηκε από τον ιό και την επιδημία της γρίπης των χοίρων (που έπειτα έγινε ΑΗ1Ν1, και τώρα «ανθρώπινη»), σε μια προσπάθεια να αποτρέψει την προαναγγελθείσα ήττα του στις επερχόμενες εκλογές του Ιουλίου για την ανανέωση των δύο σωμάτων της Βουλής και αρκετών τοπικών κυβερνήσεων. Και, επιπλέον, για να εδραιώσει μια στρατιωτικοποιημένη κατάσταση έκτακτης ανάγκης που θα του επιτρέψει να αποφύγει την αυξανόμενη πρόκληση της θεσμικής αριστερής αντιπολίτευσης (η οποία θεωρεί αναγκαιότητα να απομακρυνθεί από την εξουσία). Τέλος να αποφύγει συγχρόνως το κλίμα κοινωνικής εξέγερσης που αναμένεται τον επόμενο χρόνο λόγω της ιστορικής επετείου του 1810 (όταν ξεκίνησε ο πόλεμος για την ανεξαρτησία από την Ισπανία) και του 1910 (όταν ξεκίνησε η Μεξικανική Επανάσταση).
*Η δυσπιστία των πολιτών δεν προέρχεται μόνο από την εμπειρία τους για τις μεθόδους Καλντερόν, αλλά και από την έλλειψη διαφάνειας και τους κακούς χειρισμούς της κυβέρνησης σχετικά με το σημερινό υγειονομικό πρόβλημα.
Οι αξιωματούχοι μείωσαν τον αριθμό των νεκρών από τη μεταλλαγμένη γρίπη στους οκτώ (στις 30 Απριλίου), μολονότι προηγουμένως μιλούσαν για πάνω από 150 θανάτους, ενώ έχουν αρνηθεί να δημοσιοποιήσουν ιατρικά και κοινωνικο-οικονομικά στοιχεία των νεκρών.
Ανάλογες αυξομειώσεις -άκρως ύποπτες- έχουν υπάρξει σχετικά με το υλικό που θα αγοράσει (εμβόλια και αντιιικά φάρμακα), τα ποσά δημόσιου χρήματος που θα δαπανήσει και την οικονομική ζημιά που τελικά θα προκύψει.
*Ενας διαδεδομένος φόβος είναι μήπως η κυβέρνηση Καλντερόν υπερβάλλει ως προς το μέγεθος του ιατρικού προβλήματος για να δικαιολογήσει τη χρήση των ξένων δανείων που συνήφθησαν για την αντιμετώπιση της οικονομικής κρίσης (και που αρχικά ειπώθηκε ότι θα ήταν απλώς για «θωράκιση της οικονομίας αφού δύσκολα θα χρειαζόταν να χρησιμοποιηθούν») συν τα νέα δάνεια που συμφωνήθηκαν για να αντιμετωπιστεί η σημερινή έξαρση της γρίπης.
Οι Μεξικανοί γνωρίζουν ότι η πίτα του δημόσιου χρήματος πάντα προορίζεται για τις τσέπες των πολιτικών που βρίσκονται στην εξουσία. Και σε αυτή την περίπτωση θεωρούν ότι υπάρχει ο κίνδυνος να αξιοποιηθεί αυτό το δάνειο προκειμένου να προωθηθεί η ψήφος υπέρ του κυβερνητικού κόμματος.
*Προς στιγμήν, η χώρα ζει βυθισμένη στον φόβο (χωρίς να μπορεί να διαβάσει τη Ναόμι Κλάιν και το βιβλίο της «Το δόγμα του σοκ»), με τους μαθητές και τους φοιτητές να μην μπορούν να παρακολουθήσουν μαθήματα, με άδειους όλους τους δημόσιους χώρους, τη γραφειοκρατία σε διάλειμμα και με μόνιμη επωδό να παραμείνει ο πληθυσμός στα σπίτια του.
*Αυτές τις ημέρες και χωρίς να μπορούν να γίνουν μαζικές διαμαρτυρίες -και χωρίς οι περισσότεροι να το μάθουν- εγκρίθηκαν τροποποιήσεις που επιτρέπουν στην αστυνομία να παρακολουθεί τηλεφωνικές συνομιλίες και επικοινωνία μέσω Ιντερνετ και νομιμοποιούν την κατοχή μικρών ποσοτήτων ναρκωτικών.
Σ' ένα έδαφος εξαιρετικά γόνιμο για εικοτολογίες, η αφετηρία της επιδημίας της γρίπης άρχισε να συσχετίζεται με την επίσκεψη του προέδρου Ομπάμα, με τα συμφέροντα των πολυεθνικών των φαρμάκων, με βακτηριολογικούς πολέμους και με την επιτακτική ανάγκη ενός καθεστώτος που κατηγορείται για έλλειψη νομιμότητας να επιβάλει έναν στρατιωτικό έλεγχο, έστω και μέσω μιας ιατρικής κατάστασης έκτακτης ανάγκης. Αυτά από το Μεξικό.
*Ο ΧΟΥΛΙΟ ΕΡΝΑΝΤΕΣ ΛΟΠΕΣ είναι ο πλέον γνωστός και πολυσυζητημένος αρθρογράφος της έγκριτης μεξικανικής εφημερίδας «Λα Χορνάδα», και ο ιστότοπός του (www.astillero.tv) ένας από εκείνους που έχουν τη μεγαλύτερη επισκεψιμότητα στη χώρα του και στη Λατινική Αμερική.
