Έντυπη Έκδοση

200 χρόνια Φιλική Εταιρεία

Η εθνική ανεξαρτησία παραμένει ζητούμενο και σήμερα για την Ελλάδα, χωρίς η διεκδίκησή της να οδηγεί στον εθνικό απομονω-τισμό και στον εθνο-κεντρισμό

Σαν χθες, πριν από 200 χρόνια, ιδρυόταν στην Οδησσό της Ρωσίας τότε, της Ουκρανίας σήμερα, η ελληνική επαναστατική οργάνωση «Φιλική Εταιρεία». Ιδρυτές της ήταν οι Εμμανουήλ Ξάνθος, Νικόλαος Σκουφάς και Αθανάσιος Τσακάλωφ.

Για τη σημαντικότατη επέτειο, ήδη οργανώθηκαν εκδηλώσεις στις 2, 3 και 4 Σεπτεμβρίοου 2014 στην Οδησσό από το Ελληνικό Ιδρυμα Πολιτισμού, του οποίου παράρτημα λειτουργεί εδώ και 20 χρόνια στην πόλη που αποτέλεσε ένα από τα λίκνα της Επανάστασης του 1821.

Στη χώρα μας, πρωτοβουλία ανέλαβε ο Σύνδεσμος «Μπάιρον» για τον Φιλελληνισμό και τον Πολιτισμό, προτείνοντας στον πρόεδρο της Βουλής, Ευάγγελο Μεϊμαράκη, όπως τιμήσει η Εθνική Αντιπροσωπεία την επέτειο των 200 χρόνων από την ίδρυση της Φιλικής Εταιρείας. Στην επιστολή που απευθύναμε στον κ. Μεϊμαράκη, 26 Αυγούστου 2014, επισημαίναμε την ανάγκη ανάδειξης του ρόλου του Ελληνισμού της Διασποράς στην προετοιμασία του εθνικοαπελευθερωτικού αγώνα των Ελλήνων για την αποτίναξη του ζυγού της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας. Συνέβαλαν, επίσης, καθοριστικά οι ελληνικές κοινότητες απανταχού της Ευρώπης, αλλά και πέραν του Ατλαντικού στην ανάπτυξη του μεγάλου κινήματος των φιλελλήνων, του οποίου κορυφαίος εκπρόσωπος υπήρξε ο Λόρδος Μπάιρον. Εύλογο, λοιπόν, το ενδιαφέρον του Συνδέσμου «Μπάιρον» για τον εορτασμό των 200 χρόνων από την ίδρυση της Φιλικής Εταιρείας.

Με ικανοποίηση σημειώνω ότι η ανταπόκριση του προέδρου της Βουλής υπήρξε άμεση στην πρόταση, διά του γεν. γραμματέα του Σώματος κ. Παπαϊωάννου, ο οποίος ζήτησε και πιο συγκεκριμένες προτάσεις για τις ενδεχόμενες εκδηλώσεις, συνεδριακής ή άλλης μορφής.

200 χρόνια μετά, αποτελεί πηγή έμπνευσης και φρονηματισμού η Επανάσταση του 1821, η οποία οργανώθηκε και κηρύχθηκε μέσα σε πολύ δύσκολες διεθνείς συνθήκες, όταν στην Ευρώπη έκανε κουμάντο η Ιερά Συμμαχία και οι εθνικές επαναστάσεις είχαν καταπνιγεί σε πολλές χώρες. Είχε γίνει, πλέον, συνείδηση ότι η υπόθεση της Επανάστασης όφειλε να αποσυνδεθεί από τη βοήθεια των Μεγάλων Δυνάμεων. Ο ίδιος ο Λόρδος Βύρων επισκεπτόμενος την Αθήνα την περίοδο 1809 -1811 έλεγε σε ποίημά του: «Κληρονομικοί δεσμώτες δεν γνωρίζετε πως όποιοι λευτεριά ζητούνε πρέπει οι ίδιοι να χτυπήσουν» (Το Προσκύνημα τουΤσάιλτ Χάρολντ).

Σε τέτοιες συνθήκες, που «Ολα τάσκιαζε η φοβέρα και τα πλάκωνε η σκλαβιά», οι ιδρυτές της Φιλικής Εταιρείας αποφάσιζαν την προετοιμασία του εθνικοαπελευθερωτικού αγώνα, μέσω μιας οργάνωσης που λειτουργούσε με άκρως συνωμοτικούς κανόνες.

Αρχές του 19ου αιώνα, πολλές μυστικές εταιρείες, εμπνεόμενες από τις ιδέες της Γαλλικής Επανάστασης, είχαν εμφανιστεί στην Ευρώπη, όπως οι Καρμπονάροι στην Ιταλία, οι Δεκεμβριστές στη Ρωσία, κ.ά. Της Φιλικής Εταιρείας είχαν προηγηθεί σημαντικοί αγώνες του εμπνευσμένου Θεσσαλού Ρήγα Βελεστινλή, ο οποίος από το 1797 είχε συγγράψει και διακινούσε τον «Θούριο» της Εξέγερσης, τη «Διακήρυξη των Δικαιωμάτων του Ανθρώπου και Πολίτη», καθώς και το «Σύνταγμα της Ελληνικής Δημοκρατίας». Δυστυχώς, ο Ρήγας και εφτά σύντροφοί του συνελήφθησαν στην Τεργέστη, 19 Δεκεμβρίου 1797, από τις Αρχές της Αυστροουγγαρίας, φυλακίστηκαν στο Σεμλίνο και στη συνέχεια παραδόθηκαν στον Τούρκο διοικητή του Φρουρίου του Βελιγραδίου, όπου βασανίστηκαν, στραγγαλίστηκαν και τα πτώματά τους ρίχτηκαν στον Δούναβη, στις 24 Ιουνίου 1798.

Το 1817, η έδρα της Φιλικής Εταιρείας μεταφέρθηκε από την Οδησσό στην Κωνσταντινούπολη, έχοντας ήδη διευρυνθεί σημαντικά. Αρχικά, η αρχηγία της Εταιρείας είχε προταθεί στον Ιωάννη Καποδίστρια, και μετά την άρνησή του, ανέλαβε ο Αλέξανδρος Υψηλάντης, ο οποίος εκπόνησε και το πρώτο σχέδιο της Εξέγερσης, το οποίο τέθηκε σε εφαρμογή στη Μολδοβλαχία, τον Φλεβάρη του 1821.

Ο δρόμος της Επανάστασης είχε ανοίξει και συνεχίστηκε στην Πελοπόννησο και στη Ρούμελη, την ίδια χρονιά. Η Ελλάδα έγινε ανεξάρτητο κράτος το 1828, με πρώτο κυβερνήτη τον Ιωάννη Καποδίστρια.

Από τότε, η ανεξάρτητη Ελλάδα πέρασε πολλές φάσεις οικονομικής και κοινωνικής ανάπτυξης και εθνικής ολοκλήρωσης, έζησε πολέμους, κατοχές και εθνικές τραγωδίες, γνώρισε πολλές μορφές ξένης εξάρτησης. Ανέπτυξε,όμως, παράλληλα ο ελληνικός λαός μεγάλους αγώνες με κορυφαίο το «νέο '21», όπως χαρακτηριζόταν από τους πρωτεργάτες της η Εθνική Αντίσταση της περιόδου 1941-1944.

Παρά τους ακατάπαυστους αγώνες, η εθνική ανεξαρτησία παραμένει ζητούμενο και σήμερα για την Ελλάδα, χωρίς η διεκδίκησή της να οδηγεί στον εθνικό απομονωτισμό και στον εθνοκεντρισμό. Μια ανεξάρτητη Ελλάδα δικαιούται και μπορεί να κατακτήσει ισότιμες σχέσεις ειρήνης και συνεργασίας τόσο στην Ευρώπη όσο και διεθνώς.

Αποστολή με Email Εκτύπωση σελίδας

Διαβάστε επίσης

Στην κατηγορία
Πολιτική
Με λέξεις-κλειδιά
Δημοσιεύματα/Αρθρα/Σχολιασμοί/Παρεμβάσεις