Έντυπη Έκδοση

Ολες οι μεγάλες δυνάμεις είχαν προξενείο στο νησί

Το 1912 η Λέσβος διέθετε 110 ατμοκίνητα ελαιοτριβεία, 42 σαπωνοποιεία, 25 βυρσοδεψεία...

Η Λέσβος, η Τένεδος, τα Μοσχονήσια και τα απέναντι μικρασιατικά παράλια (από την Τρωάδα μέχρι τον Ερμο ποταμό) συγκρότησαν την περιοχή της Αιολίδας, τη γη στην οποία εγκαταστάθηκαν οι Αιολείς σταδιακά από το 12ο ώς τον 9ο αι. π.Χ. Ηδη από τον 8ο αιώνα π.Χ στην Αιολίδα έχει διαμορφωθεί μία εθνική ενότητα που έμελλε να έχει και κοινή πολιτική τύχη ουσιαστικά μέχρι το 1912, έτος απελευθέρωσης της Λέσβου.

Στη μακραίωνη ιστορία της, η Αιολίδα επωφελείται της γεωγραφικής της θέσης -διασχίζεται από σημαντική θαλάσσια οδό, που συνδέει τη Μεσόγειο με τη Μαύρη Θάλασσα. Πρόκειται για κεντρικό δρόμο εμπορίου, καθώς μέχρι και τον 20ό αιώνα μ.Χ οι θαλάσσιοι δρόμοι ήταν και οι πλέον ασφαλείς. Δεν είναι τυχαίο ότι τα μεγάλα κάστρα της Λέσβου, της Μήθυμνας και της Μυτιλήνης (από τα μεγαλύτερα της Μεσογείου), βρίσκονται στα δύο άκρα του νησιού, πάνω σε αυτήν τη θαλάσσια αρτηρία.

Για περίπου 150 χρόνια πριν από τη Μικρασιατική Καταστροφή, η Αιολίδα θα βιώσει μία λαμπρή οικονομική και πολιτισμική ακμή. Κάτω από γενικότερες, αλλά και τοπικές, πολιτικές και κοινωνικές συνθήκες θα εκμεταλλευθεί το φυσικό πλούτο της και τη γεωγραφική της θέση και θα διαπρέψει στο διεθνές εμπόριο, τη βιομηχανική παραγωγή και τα γράμματα.

Η Λέσβος το 1912 διαθέτει 110 ατμοκίνητα ελαιοτριβεία, 6 πυρηνελουργεία, 42 σαπωνοποιεία (το 1896 στον τότε ελλαδικό χώρο υπήρχαν μόνο 36), 25 βυρσοδεψεία κ.ά.

Ενδεικτική της σημαντικής εμπορικής δραστηριότητας είναι η ύπαρξη στο νησί προξενείων όλων των μεγάλων δυνάμεων. Το 1844 υπήρχαν προξενεία Αγγλίας, Αυστρίας, Ρωσίας, Ελβετίας, Ελλάδας, Νάπολης, Δανίας, Δουκάτου Τοσκάνης, Ισπανίας, Ολλανδίας, ΗΠΑ. Για τις ανάγκες των εξαγωγών θα ιδρυθεί στη Μυτιλήνη το 1894 και το πρώτο αστυχημείο από τον μετέπειτα ακαδημαϊκό Μιχαήλ Στεφανίδη.

Η λαμπρή ανάπτυξη της Λέσβου θα ανακοπεί δραματικά με τη Μικρασιατική Καταστροφή. Οι ισχυροί οικονομικοί, συνεργατικοί και κοινωνικοί δεσμοί με τα απέναντι παράλια θα καταστραφούν. Για το αθηνοκεντρικό ελληνικό κράτος θα παραμείνει ένα μακρινό, ακριτικό νησί.

Σήμερα, μια σταδιακά αυξανόμενη τουριστική κίνηση, ένθεν κακείθεν, στρέφει το βλέμμα τού νησιού ανατολικά. Πνιγμένα συναισθήματα αναζητούν ρίζες και μια βαθιά λαχτάρα δημιουργεί γέφυρες οικονομικές και πολιτισμικές. Αποτελεί πρόκληση για το ελληνικό κράτος αυτές οι «γέφυρες» να σχεδιαστούν και να αξιοποιηθούν αποτελεσματικά.

* Συγγραφέας, συνεργάτης του περιοδικού

«Αιολικά Γράμματα»

Αποστολή με Email Εκτύπωση σελίδας

Διαβάστε επίσης

Στην κατηγορία
Ελλάδα
Με λέξεις-κλειδιά
Νησιωτική Ελλάδα
Ιστορία/Ιστορικά Γεγονότα
Μετανάστες και πρόσφυγες