Έντυπη Έκδοση

Η ΠΤΩΣΗ ΤΩΝ ΑΠΟΔΟΧΩΝ ΚΑΤΑ 24% ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ ΚΑΤΑ ΤΗΝ ΠΕΝΤΑΕΤΙΑ 2010-2014 ΠΡΟΚΑΛΕΣΕ ΜΕΙΩΣΗ ΤΗΣ ΑΠΑΣΧΟΛΗΣΗΣ ΚΑΤΑ 22%

Οι μειώσεις μισθών αυξάνουν την ανεργία

Μόνο οι φωστήρες του οικονομικού επιτελείου της κυβέρνησης πιστεύουν το ακριβώς αντίθετο, όταν οι μεγάλες κεντρικές τράπεζες του κόσμου συμφωνούν πως χρειάζεται αύξηση μισθών λόγω ανεπαρκούς ζήτησης και κινδύνου αποπληθωρισμού

Η πρόταση του ΣΥΡΙΖΑ για αύξηση του κατώτατου μισθού στα 751 ευρώ για όλους τους εργαζομένους ανεξαρτήτως ηλικίας, με το σκεπτικό πως όχι μόνο δεν θα έχει δημοσιονομικό κόστος, αλλά θα έχει και αναπτυξιακό αποτέλεσμα, αφού μόνον τον πρώτο χρόνο θα έχει αποτέλεσμα την αύξηση της εγχώριας ζήτησης κατά 0,75% και του ΑΕΠ κατά 0,5% δημιουργώντας 7.500 νέες θέσεις εργασίας, γνώρισε την αποδοκιμασία της κυβέρνησης και του υπ.

Οικονομικών. Το βασικό αντεπιχείρημά τους είναι πως «στη διεθνή βιβλιογραφία δεν γίνεται αποδεκτή μία θετική συσχέτιση μεταξύ κατώτατου μισθού και επιπέδου απασχόλησης, μάλλον το αντίθετο ισχύει, η θέση ενός υπερβολικά υψηλού κατώτατου μισθού δημιουργεί ανεργία. Εφόσον ισχύει αυτό, θα υπάρχει και δημοσιονομικό κόστος».

Είναι βεβαίως λίγο περίεργο που η επίσημη κριτική σχετικά με την αύξηση του κατώτατου μισθού καταφεύγει στη διεθνή βιβλιογραφία παρακάμπτοντας την απτή σύγχρονη πραγματικότητα, η οποία εμφανίζει τα εξής δεδομένα:

(α) Στην πενταετία 2010-2014 οι μισθοί στην Ελλάδα μειώθηκαν ακόμη και σε ονομαστικούς όρους 24% (ΕΛΣΤΑΤ), ενώ το επίπεδο απασχόλησης μειώθηκε επίσης κατά 22% (χάθηκαν περίπου 1 εκατ. θέσεις εργασίας). Τι λέει γι' αυτό, άραγε, η διεθνής βιβλιογραφία;

(β) Η ίδια η κυβέρνηση τρέχει τώρα απεγνωσμένα να βρει τρόπους να ελαφρύνει κάπως τα πολλαπλά φορολογικά βάρη που επωμίζεται η ελληνική κοινωνία προκειμένου να τονώσει την εγχώρια ζήτηση και να δώσει ώθηση για την ανάκαμψη της οικονομίας. Είναι ωστόσο δέσμια της τρόικας και το αποτέλεσμα είναι μηδαμινό.

(γ) Το τελευταίο διάστημα, εκτός από τις κυβερνήσεις του ευρωπαϊκού Νότου, οι μεγάλες κεντρικές τράπεζες του κόσμου -αντίθετα με την παραδοσιακή στάση τους να αποτρέπουν αυξήσεις μισθών- δείχνουν να συμφωνούν πως χρειάζεται αύξηση των μισθών εξαιτίας της ανεπαρκούς ενεργού ζήτησης και του κινδύνου του αποπληθωρισμού.

(δ) Πρόσφατα ο νέος πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, Ζαν-Κλοντ Γιουνκέρ, δήλωσε πως θα εργασθεί για την εισαγωγή ενός κοινού ελάχιστου κοινωνικού μισθού σε όλες τις χώρες-μέλη της Ε.Ε. και για να προστατέψει τις δημόσιες υπηρεσίες, «διαφορετικά η Ευρώπη κινδυνεύει να χάσει την υποστήριξη της εργατικής τάξης»...

Στην πραγματικότητα η επαναφορά του κατώτατου μισθού στα προ τετραετίας επίπεδα (το νωρίτερο το 2015) αποτελεί στοιχειώδη κίνηση αποκατάστασης της χαμένης κοινωνικής ισορροπίας και τόνωσης της οικονομίας μέσω της εγχώριας ζήτησης, εκεί που απέτυχε η μνημονιακή πολιτική της εσωτερικής υποτίμησης να το κάνει μέσω εξαγωγών. Γιατί, όπως πολύ σωστά εξηγεί η ετήσια έκθεση του ΙΝΕ-ΓΣΕΕ για την ελληνική οικονομία (2014):

«Ετσι, αντί της μείωσης των τιμών και της βελτίωσης της ανταγωνιστικότητας τιμής, επομένως αντί της δημιουργίας της πιο βασικής προϋπόθεσης για να υπάρξει ταχύρρυθμη ανάπτυξη, παρατηρήσαμε την κατακόρυφη άνοδο του μέσου περιθωρίου κέρδους στην Ελλάδα έναντι των ανταγωνιστριών χωρών. Διαψεύστηκαν έτσι οι προσδοκίες για μια γρήγορη ανάκαμψη της οικονομίας που θα βασιζόταν στις εξαγωγές και στην ενίσχυση της ζήτησης στην εσωτερική αγορά χάρη στη μείωση των τιμών, και η διαδικασία της εσωτερικής υποτίμησης μεταλλάχθηκε σε διαδικασία γενικευμένης υποβάθμισης της ελληνικής οικονομίας και κοινωνίας».

Επειδή το μοντέλο του ΣΥΡΙΖΑ κατέληξε σε παρεμφερή συμπεράσματα με αυτό του ΙΝΕ-ΓΣΕΕ, έχει ενδιαφέρον να δούμε μερικά στοιχεία της έκθεσης του τελευταίου για τον κατώτατο μισθό στη χώρα μας:

«Η Ελλάδα είναι η μοναδική χώρα της Ευρωπαϊκής Ενωσης όπου (εκτός των απωλειών σε πραγματικούς όρους των κατώτατων αποδοχών λόγω πληθωρισμού κατά τη διετία 2010-2011) επιβάλλεται τον Φεβρουάριο του 2012, στο πλαίσιο υλοποίησης του 2ου Μνημονίου, ονομαστική μείωση στις κατώτατες αποδοχές πρωτοφανούς εύρους, 22% σε κατώτατο μισθό και ημερομίσθιο και 32% αντίστοιχα για τους νέους ηλικίας κάτω των 25 ετών. Ο κατώτατος μισθός, από εργαλείο προστασίας των χαμηλά αμειβόμενων, μετατρέπεται σε εργαλείο για την επιτάχυνση της διαδικασίας γενικευμένης μείωσης των μισθών στον ιδιωτικό τομέα που αποτελεί κεντρικό στόχο της πολιτικής της εσωτερικής υποτίμησης».

Η έκθεση του ΙΝΕ-ΓΣΕΕ τονίζει ακόμη τη βίαιη συρρίκνωση της αγοραστικής δύναμης των κατώτατων μισθών στην Ελλάδα και τη διαδικασία ταχύρρυθμης απόκλισης από τις προηγμένες ευρωπαϊκές χώρες ή ταχύρρυθμης σύγκλισης με τους κατώτατους μισθούς των χωρών της Ανατολικής Ευρώπης που επέβαλαν οι ρυθμίσεις του Μνημονίου. Κι επισημαίνει:

«Η καθίζηση της αγοραστικής δύναμης του κατώτατου μισθού στην Ελλάδα δεν επιδέχεται σύγκρισης με καμία άλλη περίπτωση ευρωπαϊκής χώρας, δεδομένου ότι, κατά την ίδια περίοδο 2010-2013, ο πραγματικός κατώτατος μισθός μειώθηκε κατά 25,9% και κατά 35,4% για τους νέους κάτω των 25 ετών...

»Ο κατώτατος μηνιαίος μισθός σε ευρώ στην Ελλάδα αποκλίνει πλέον σημαντικά και υστερεί κάθε φορά περισσότερο έναντι των κατώτατων μισθών των πλουσιότερων χωρών-μελών της Ευρωπαϊκής Ενωσης (στις οποίες υπάρχει θεσμοθετημένος κατώτατος μισθός σε εθνικό επίπεδο και ξεπερνά τα 1.200 ευρώ), δεδομένου ότι μετά τη μείωση κατά 22% τον Φεβρουάριο του 2012, ανέρχεται πλέον μόλις στο 46% περίπου του αντίστοιχου κατώτατου μισθού της πρώτης ομάδας χωρών (από 60% με βάση την ΕΓΣΣΕ πριν από το Μνημόνιο ΙΙ)».

Με βάση τα παραπάνω γίνεται αντιληπτό πως η αύξηση του κατώτατου μισθού στα 750 ευρώ ισοδυναμεί με πάγωμά του επί μία τετραετία (2011-2015) και δεν αποκαθιστά πλήρως τις απώλειες των χαμηλόμισθων. Στην τρέχουσα συγκυρία ευρωπαϊκής και διεθνούς στασιμότητας και κοινωνικής κρίσης, η ενίσχυση των κατώτατων μισθών αποτελεί αναπτυξιακό μέτρο.

Αν, ωστόσο, θέλει η κυβέρνηση να τονώσει τις εξαγωγές, πρέπει να ελέγξει τα περιθώρια κέρδους των εξαγωγέων που απορρόφησαν τα περισσότερα οφέλη από τη μείωση των μισθών παρεμποδίζοντας -μαζί με το ακριβό ευρώ και το έλλειμμα διαρθρωτικής ανταγωνιστικότητας- μία δυναμική εξαγωγική επέκταση.

Αποστολή με Email Εκτύπωση σελίδας

Διαβάστε επίσης

Στην κατηγορία
Πολιτική
Με λέξεις-κλειδιά
Μισθοί/συντάξεις
Οικονομικές έρευνες και μελέτες
Ινστιτούτο Εργασίας (ΙΝΕ)
Απασχόληση και ανεργία