Έντυπη Έκδοση

Αμφισβητείται η χρονολόγηση του τάφου

Τέσσερα μέτρα ύψος έχουν οι Καρυάτιδες μαζί με τα βάθρα τους, όπως αποκαλύφθηκε μετά την πλήρη αποχωμάτωση του πρώτου χώρου στον τάφο της Αμφίπολης. Χθες οι ανασκαφείς συνέχισαν να εργάζονται στο επόμενο θύρωμα, που δεν φέρει καμία ενδιαφέρουσα διακόσμηση.

Οι αποχωματώσεις σε εκείνο το σημείο είναι τώρα αναγκαίες προκειμένου να τους επιτραπεί να μπουν από την είσοδο του δεύτερου στον τρίτο θάλαμο και να μεταφέρουν τα υλικά που χρειάζονται για την αντιστήριξη του ετοιμόρροπου θόλου.

Εν τω μεταξύ, συνεχίστηκε αυτές τις μέρες ο προβληματισμός για τη χρονολόγηση του τάφου, δεδομένου ότι όλο και περισσότεροι αρχαιολόγοι τον ανάγουν στα μέσα του 3ου αι. π.Χ., δηλαδή τον θεωρούν αρκετά νεότερο με βάση τις Καρυάτιδες, αν και η γλυπτική δεν αποτελεί ασφαλή τρόπο χρονολόγησης.

Το υπουργείο Πολιτισμού επισήμως δεν αμφισβητεί τη χρονολόγηση του τάφου της Αμφίπολης στο τελευταίο τέταρτο του 4ου αι. π.Χ. που δίνει η ανασκαφέας του Αικατερίνη Περιστέρη. Ανεπισήμως όμως τείνει ευήκοον ους και σε άλλους αρχαιολόγους με γνώση και πείρα, που μπορεί να έχουν μια άλλη άποψη. Χαρακτηριστική είναι η χθεσινή δήλωση της γ.γ. του ΥΠΠΟΑ, Λίνας Μενδώνη, σε τηλεοπτικό σταθμό: «Το υπουργείο Πολιτισμού είναι υποχρεωμένο να υιοθετήσει τη χρονολογία την οποία δίνει η ανασκαφική ομάδα και η επικεφαλής της, καθώς είναι οι μόνοι που έχουν τα στοιχεία στη διάθεσή τους» είπε. Η κ. Περιστέρη χρονολογεί τον τάφο ανάμεσα στο 325-300 π.Χ., ενώ η Αικατερίνη Ρωμιοπούλου, που έχει μεγάλη ανασκαφική εμπειρία από τη μακεδονική γη, θεωρεί πως οι πανέμορφες αυτές Καρυάτιδες δεν είναι ρωμαϊκής εποχής, αλλά ούτε ακριβώς και του 4ου αι. Η ομορφιά αυτών των αγαλμάτων προκαλεί δέος, όπως η ίδια δηλώνει, εξηγώντας πως η τέχνη της ρωμαϊκής εποχής διακρίνεται από μια ψυχρότητα, μια ευσυνείδητη αντιγραφή χωρίς ψυχή. Οι κόρες της Αμφίπολης όμως είναι μεν αντίγραφα, αλλά έχουν ψυχή. Γι' αυτό τις χρονολογεί έως το 250 π.Χ.

Εντύπωση προκαλεί επίσης στους αρχαιολογικούς κύκλους ότι δεν έχει βρεθεί τόσες μέρες κάποιο κινητό εύρημα, παρ' όλο που «κοσκινίζονται» τα χώματα. «Είναι δυνατόν να μην έχει βρεθεί ούτε καρφί;» αναρωτιέται η κ. Ρωμιοπούλου, ενώ η καθηγήτρια Κλασικής Αρχαιολογίας Χρυσούλα Παλιαδέλη εκτιμά πως ίσως έχουν βρεθεί μικρά ευρήματα τα οποία να μην είναι ακόμη ανακοινώσιμα, όπως είπε σε ραδιοσταθμό, τονίζοντας πως «το μνημείο αυτό από μόνο του είναι πολύ σημαντικό, ακόμα κι αν δεν υπάρχει τίποτα στο εσωτερικό του. Εάν είχαμε μια επιγραφή για να καταλάβουμε ποιανού η ποιανών ήταν ο τάφος, θα ήταν τεράστιο κέρδος για την Ιστορία και την Αρχαιολογία. Αν επίσης βρεθούν οστά, αυτό θα είναι βοηθητικό».

Ωστόσο, χθες δόθηκε μεγάλη δημοσιότητα (στα ηλεκτρονικά κυρίως μέσα) στη δημοπρασία αρχαίων νομισμάτων της Αμφίπολης που γίνεται στο Μόναχο. Το υπουργείο Πολιτισμού είναι γνωστό πως δεν μπορεί να παρέμβει εάν δεν διαθέτει στοιχεία ότι τα νομίσματα αυτά προέρχονται από κλοπή ή λαθρανασκαφή, και συνεπώς έχουν παράνομα εξαχθεί από τη χώρα. Μόνο με αδιάσειστες αποδείξεις μπορεί να στοιχειοθετηθεί το αίτημα επιστροφής πολιτιστικών θησαυρών μιας χώρας. Δεν αρκεί να έχουν κατασκευαστεί και κυκλοφορήσει στην Ελλάδα. Μπορεί να είναι ελληνικά -εν προκειμένω μακεδονικά- και να βρέθηκαν, π.χ., στην Ιταλία. Γι' αυτό, χρειάζεται, στην κρίσιμη αυτή εποχή, η Διεύθυνση Αρχαιοκαπηλίας, η οποία, με το νέο Οργανισμό του υπουργείου Πολιτισμού, συγχωνεύεται με τη Διεύθυνση Αρχείων και Μνημείων.

Η Αμφίπολη, παρ' όλο που έχει αρκετές μέρες να μας προσφέρει ένα καινούργιο εύρημα, συνεχίζει να απασχολεί τα διεθνή ΜΜΕ. Το αμερικανικό περιοδικό «USA Today» σε εκτενές δημοσίευμά του για την ανασκαφή στο λόφο Καστά αναφέρεται στις διαφορετικές απόψεις των αρχαιολόγων για την ταυτότητα του νεκρού, αλλά και στην πολιτική χροιά της ανασκαφής, τονίζοντας πως πρόκειται για μια ελληνική ίντριγκα.

Το άρθρο ξεκινά με τη φράση: «Αθηναίοι, Σπαρτιάτες, Μακεδόνες, Πέρσες και Ρωμαίοι πέρασαν ανά τους αιώνες από την Αμφίπολη. Σήμερα, στρατιές από πολιτικούς, δημοσιογράφους και αρχαιολόγους έχουν καταλάβει τη μικρή πόλη από τη στιγμή που οι ανασκαφείς έφεραν στο φως έναν τεράστιο τάφο που φρουρείται από ένα ζευγάρι λαξευτών Σφιγγών και δύο Καρυάτιδες, γλυπτά γυναικείας μορφής, μόλις λίγα χιλιόμετρα από το κέντρο της πόλης».

Αποστολή με Email Εκτύπωση σελίδας

Διαβάστε επίσης

Στην κατηγορία
Τέχνες & Πολιτισμός
Με λέξεις-κλειδιά
Ευρήματα/Ανασκαφές/Ανακαλύψεις
Αρχαιολογία
Για το ίδιο θέμα
Τα νεότερα από τις ανασκαφές στην Αμφίπολη