Έντυπη Έκδοση

Στίγκλιτς: Η Γερμανία αποδυναμώνει την οικονομία και τη δημοκρατία

«Εάν τα αποτελέσματα δεν επαληθεύουν τη θεωρία, αλλάζεις τη θεωρία» λέει το παλιό γνωμικό, αλλά συχνά είναι πιο εύκολο να κρατήσεις τη θεωρία και να αλλάξεις τα γεγονότα, ή αυτό, τέλος πάντων, φαίνεται να πιστεύει η Ανγκελα Μέρκελ και άλλοι υπέρμαχοι της λιτότητας ηγέτες στην Ευρώπη.

Μολονότι τα αποτελέσματα είναι έκδηλα, αυτοί συνεχίζουν να αρνούνται την πραγματικότητα, υποστήριξε ο διάσημος οικονομολόγος Τζόζεφ Στίγκλιτς (Joseph Stiglitz) σε άρθρο του στο «Project Syndicate».

Ο Αμερικανός οικονομολόγος υποστήριξε ότι η λιτότητα έχει αποτύχει, αλλά οι υπερασπιστές της διεκδικούν νίκη στη βάση ενός εξαιρετικά αδύναμου στοιχείου, ότι δηλαδή η οικονομία δεν καταρρέει πλέον. Αρα η λιτότητα φέρνει αποτελέσματα. Αλλά εάν αυτό είναι το όριο, είναι σαν να λέμε ότι το να πηδάς από τον γκρεμό είναι καλύτερο από το να κατεβαίνεις το βουνό, καθώς γλιτώνεις τουλάχιστον την κατάβαση, υποστηρίζει, μεταξύ άλλων, ο διακεκριμένος οικονομολόγος.

Η επιτυχία, όπως επισημαίνει, δεν μπορεί να μετρηθεί από το γεγονός ότι η οικονομία αρχίζει εντέλει να ανακάμπτει, αλλά από το πόσο γρήγορα έρχεται η ανάκαμψη και πόσο μεγάλο είναι το κακό που προκάλεσε η ύφεση. Υπό αυτούς τους όρους η λιτότητα ήταν η απόλυτη καταστροφή, η οποία γίνεται ολοένα πιο ορατή καθώς οι ευρωπαϊκές οικονομίες εισέρχονται για μια ακόμη φορά στη στασιμότητα, αν όχι σε μια βαθιά ύφεση, με την ανεργία να έχει εκτοξευθεί, ενώ το κατά κεφαλήν ΑΕΠ παραμένει σε πολλές χώρες κάτω από τα προ ύφεσης επίπεδα.

Υφεση

Οι χώρες που επηρεάστηκαν περισσότερο βρίσκονται σε ύφεση. Δεν υπάρχει άλλη λέξη για να χαρακτηρίσει μια οικονομία όπως της Ισπανίας και της Ελλάδας, όπου ο ένας στους τέσσερις ή -πολύ περισσότερο- το 50% των νέων δεν μπορούν να βρούν δουλειά. Το να ισχυρίζεσαι ότι το φάρμακο φέρνει αποτελέσματα, καθώς το ποσοστό ανεργίας μειώνεται λίγες μονάδες ή αρχίζει να αχνοφαίνεται μια ασθενής ανάπτυξη, μοιάζει με τον μεσαιωνικό μπαρμπέρη που έλεγε ότι η αφαίμαξη φέρνει αποτελέσματα καθώς ο ασθενής δεν έχει πεθάνει ακόμη.

Με βάση τους υπολογισμούς για την περιορισμένη επέκταση της ανάπτυξης από το 1980 και πέρα, η παραγωγή στην Ευρωζώνη βρίσκεται σήμερα 15% κάτω από αυτό που θα ήταν εάν δεν συνέβαινε η χρηματοπιστωτική κρίση του 2008, προκαλώντας μόνο φέτος απώλειες 1,6 τρισ. δολαρίων και συσσωρευμένες απώλειες που ξεπερνούν τα 6,5 τρισ. δολάρια. Το πιο ανησυχητικό είναι ότι το χάσμα διευρύνεται αντί να κλείνει.

Σημειώνεται, παράλληλα, ότι η Γερμανία επιβάλλει στις άλλες χώρες πολιτικές που αποδυναμώνουν τις οικονομίες τους αλλά και τις δημοκρατίες τους. Οταν οι πολίτες ψηφίζουν για αλλαγή πολιτικής -και οι πολιτικές που τους ενδιαφέρουν περισσότερο είναι αυτές που σχετίζονται με το επίπεδο διαβίωσης- αλλά τους λένε ότι αυτά τα ζητήματα καθορίζονται αλλού ή ότι δεν έχουν άλλη επιλογή, τότε πλήττεται όχι μόνο η δημοκρατία αλλά ολόκληρο το ευρωπαϊκό σχέδιο.

Υπάρχει επίσης αναφορά στη συζήτηση που γίνεται στη Γαλλία και αλλού για τη μείωση της φορολογίας στις επιχειρήσεις, ως μέτρο στήριξης της ανάπτυξης. Πρόκειται για καθαρή ανοησία, σημειώνει ο αρθρογράφος, καθώς αυτό που εμποδίζει την ανάπτυξη τόσο στις ΗΠΑ όσο και στην Ευρώπη είναι η έλλειψη ζήτησης και όχι οι υψηλοί φόροι. Με δεδομένο ότι οι περισσότερες επενδύσεις χρηματοδοτούνται από δάνεια, ενώ τα επιτόκια εκπίπτουν από φόρους, το επίπεδο φορολόγησης των επιχειρήσεων έχει μικρή επίδραση στις επενδύσεις.

Ζητήθηκε, παράλληλα, από την Ιταλία να επισπεύσει το πρόγραμμα ιδιωτικοποιήσεων. Ο Ιταλός πρωθυπουργός, Ματέο Ρέντσι, δικαίως αναγνώρισε ότι η πώληση κρατικών περιουσιακών στοιχείων σε εξευτελιστικές τιμές δεν έχει κανένα νόημα. Οι μακροπρόθεσμες εκτιμήσεις -και όχι οι βραχυπρόθεσμες χρηματοπιστωτικές πιέσεις- θα πρέπει να καθορίζουν τις δραστηριότητες του ιδιωτικού τομέα, στηρίζοντας τις δραστηριότητες εκείνες που υπηρετούν περισσότερο τα συμφέροντα της πλειονότητας των πολιτών.

Αποστολή με Email Εκτύπωση σελίδας

Διαβάστε επίσης

Στην κατηγορία
Πολιτική
Με λέξεις-κλειδιά
Αναλύσεις
Γερμανία
Ευρωπαϊκή Ένωση
Οικονομικές έρευνες και μελέτες