Έντυπη Έκδοση

Η ΚΥΒΕΡΝΗΣΗ ΕΠΙΣΤΡΕΦΕΙ ΣΤΗΝ ΑΥΣΤΗΡΗ ΤΗΡΗΣΗ ΤΩΝ ΜΝΗΜΟΝΙΑΚΩΝ ΔΕΣΜΕΥΣΕΩΝ ΚΑΙ ΞΕΧΝΑ ΤΟ ΟΝΕΙΡΟ ΤΗΣ ΑΠΑΓΚΙΣΤΡΩΣΗΣ

Χαστούκια χωρίς κιχ

«Δεν υπάρχει σχέδιο για αλλαγή στόχων τα επόμενα χρόνια» λέει ο υπουργός Οικονομικών

Επιστροφή στην τήρηση των μνημονιακών δεσμεύσεων και στη διαπραγμάτευση με την τρόικα κήρυξε και πάλι από χθες η κυβέρνηση, μετά τα απογοητευτικά αποτελέσματα που είχε η προσπάθεια απαγκίστρωσης από τους δανειστές.

Σύμφωνα με πληροφορίες, μετά τα διαδοχικά «χαστούκια», τόσο από αξιωματούχους των εταίρων-δανειστών όσο και από τις αγορές, η κυβέρνηση αποφάσισε να επιστρέψει στην «κανονικότητα» των Μνημονίων, απεμπολώντας το δικαίωμα στο όνειρο να «σκίσει» τις δανειακές συμβάσεις.

Οπως εξηγούν πηγές που γνωρίζουν πολύ καλά τις διαδικασίες διαπραγμάτευσης που έχουν γίνει το τελευταίο διάστημα, «μετά τον πανικό που προκάλεσε η απροετοίμαστη προσπάθεια εξόδου από το Μνημόνιο, επικράτησε η γραμμή όσων εδώ και καιρό εισηγούνται στο μέγαρο Μαξίμου, ότι η χαλάρωση μπορεί να έρθει μόνο μέσα από την τήρηση των δεσμεύσεων που έχει αναλάβει η κυβέρνηση».

Υπό αυτές τις συνθήκες, το οικονομικό επιτελείο της κυβέρνησης επιστρέφει στην προετοιμασία του δεύτερου γύρου διαπραγμάτευσης με τους επικεφαλής της τρόικας, ελπίζοντας ότι οι πρωθυπουργικές διαβεβαιώσεις για συνέχιση των μεταρρυθμίσεων θα κατευνάσουν τις αγορές και θα καθησυχάσουν τους εταίρους-δανειστές.

Οι εκκρεμότητες

Πλέον τα συναρμόδια υπουργεία για την εφαρμογή των μνημονιακών δεσμεύσεων δίνουν έμφαση στη διαχείριση των εκκρεμοτήτων που άφησαν πίσω τους οι επικεφαλής της τρόικας, όταν αναχώρησαν από την Αθήνα.

Στόχος είναι να πείσουν τρόικα και δανειστές ότι η κυβέρνηση κινείται και πάλι εντός μνημονιακού πλαισίου και ασχολείται μόνο με την υλοποίηση των δεσμεύσεων που έχει αναλάβει.

Σε αυτό το κλίμα το σύνθημα που κυριαρχεί τις τελευταίες ώρες στο υπουργείο Οικονομικών είναι «και τώρα τρέχουμε», επιχειρώντας να κινητοποιήσουν και πάλι το μηχανισμό που είχε κατεβάσει τα μολύβια, εξαιτίας των τελευταίων εξελίξεων.

Με περιθώριο έως τις αρχές Νοεμβρίου, όταν οι επικεφαλής της τρόικας αναμένεται να επιστρέψουν στην Αθήνα, το οικονομικό επιτελείο επιθυμεί να κλείσει όσο το δυνατόν περισσότερα από τα προαπαιτούμενα τα οποία εκκρεμούν.

Αλλωστε και στην πρόσφατη συνεδρίαση του Eurogroup, δεν ήταν λίγοι οι υπουργοί Οικονομικών οι οποίοι άσκησαν αυστηρή κριτική στον Γκίκα Χαρδούβελη, αναφορικά με τις καθυστερήσεις που παρατηρούνται στην υλοποίηση των μνημονιακών δράσεων.

Αγριες διαθέσεις

Πλέον θεωρείται βέβαιο ότι μετά τις τελευταίες εξελίξεις οι επικεφαλής της τρόικας θα επιστρέψουν στην Αθήνα με άγριες διαθέσεις, ανοίγοντας όλα τα σκληρά θέματα.

Χαρακτηριστική είναι η δήλωση κορυφαίου αξιωματούχου του υπουργείου Οικονομικών, αμέσως μετά τη συνεδρίαση του Eurogroup της Δευτέρας, ο οποίος είπε ότι «όλοι θέλουμε βιώσιμο Ασφαλιστικό, χωρίς εσωτερικές αδικίες. Αυτό θα προσπαθήσουμε να φτιάξουμε».

Η συγκεκριμένη αναφορά θεωρήθηκε από έμπειρους παρατηρητές ως επαναφορά και του Ασφαλιστικού στην ατζέντα της διαπραγμάτευσης, παρ' ότι κυβερνητικοί κύκλοι το προηγούμενο διάστημα δημιουργούσαν ελπίδες αναβολής της συζήτησης ακόμα και για μετά τη διαδικασία ψήφισης του Προέδρου της Δημοκρατίας.

Στο ίδιο κλίμα κινήθηκε και η δήλωση έτερου αξιωματούχου του υπουργείου Οικονομικών, ο οποίος προσπάθησε να καθησυχάσει δανειστές και αγορές λέγοντας ότι «δεν υπάρχει κανένα σχέδιο για την αλλαγή στόχων» τα επόμενα χρόνια.

Ο «κατάλογος»

Η επιστροφή στη «μνημονιακή κανονικότητα» της κυβέρνησης ανάγκασε και πάλι τους υπουργούς να πάρουν χαρτί και μολύβι ώστε να υπολογίσουν τις εκκρεμότητες που πρέπει να υλοποιήσουν. Ωστόσο, ο κατάλογος είναι μακρύς και δύσκολος καθώς περιλαμβάνει:

* το προσχέδιο του προϋπολογισμού για το 2015, το οποίο δεν έχει εγκριθεί από την τρόικα,

* τις υπόλοιπες 5.500 απολύσεις στο Δημόσιο μέχρι το τέλος του χρόνου,

* τις νέες απαιτήσεις των δανειστών για καινούργιες «μεταρρυθμίσεις» στο Ασφαλιστικό και τα εργασιακά,

* τη μεταρρύθμιση του ΦΠΑ.

Με βάση τον κατάλογο των εκκρεμοτήτων που έχει στα χέρια της η κυβέρνηση ο δεύτερος γύρος διαπραγμάτευσης αναμένεται ιδιαίτερα δύσκολος, ιδιαίτερα από τη στιγμή που οι Ευρωπαίοι ζητούν να έχουν ψηφιστεί όλες οι νέες μεταρρυθμίσεις πριν από το τέλος του χρόνου, όταν δηλαδή ολοκληρώνεται το ευρωπαϊκό σκέλος του Μνημονίου.

Reuters: Το ξανασκέφτηκε η Ελλάδα

Ενα βήμα πιο κοντά στο νέο πρόγραμμα βρίσκεται η Ελλάδα, καθώς αλλάζει γνώμη και πλέον ενδέχεται να ζητήσει πιστωτική γραμμή για την αντικατάσταση των κεφαλαίων από το Διεθνές Νομισματικό Ταμείο, σύμφωνα με χθεσινό δημοσίευμα του Reuters, το οποίο επικαλείται κορυφαίος αξιωματούχος της Ε.Ε.

Οπως υποστηρίζουν οι ίδιες πηγές, η Ελλάδα μοιάζει να έχει δεύτερες σκέψεις αναφορικά με την επιστροφή της αποκλειστικά στη χρηματοδότηση από τις αγορές έπειτα από τις πιέσεις που ασκήθηκαν από την Ε.Ε. -και από τους επενδυτές που επιδόθηκαν σε ξεπούλημα ελληνικών ομολόγων αυτή την εβδομάδα.

«Η ελληνική πλευρά αναγνωρίζει ότι μια πλήρης αποκοπή από τα προγράμματα της ευρωζώνης και του ΔΝΤ δεν είναι προς το συμφέρον της», δήλωσε στο ειδησεογραφικό πρακτορείο ένας Ευρωπαίος αξιωματούχος.

Οπως τονίζουν οι αξιωματούχοι, όροι θα ισχύσουν σε κάθε νέα χρηματοδότηση -και είναι απρόθυμοι να αφήσουν την Ελλάδα να βγάλει το ΔΝΤ από την εικόνα, καθώς οι όροι που θέτει το ΔΝΤ βοηθούν την αξιοπιστία της Αθήνας στα μάτια των ιδιωτών επενδυτών.

«Από την οπτική της εγχώριας ελληνικής πολιτικής αυτό θα είναι πολύ καλύτερο (σ.σ. η αποχώρηση του ΔΝΤ)», σημειώνει άλλος αξιωματούχος. Αλλά η πλήρης απαλλαγή από το ΔΝΤ θα βρει αντίθετους τους Ευρωπαίους δανειστές. «Πρόκειται για την αξιοπιστία που έχει το ΔΝΤ με τις αγορές, η σφραγίδα της έγκρισής του είναι πολύ σημαντική -θα θέλαμε να έχουμε εκεί το ΔΝΤ», δηλώνει ένας ανώτατος αξιωματούχος της ευρωζώνης στο Reuters. ΑΛ. ΚΛ.

Πέφτει η Ελλάδα, τρίζει και η Ευρώπη

Να μη χάσουμε το διεθνές δάσος πίσω από το ελληνικό δέντρο της κρίσης. Μπορεί το ελληνικό Χρηματιστήριο να καταρρέει παρασέρνοντας μαζί με τις μετοχές και τα κρατικά ομόλογα, όμως οι διεθνείς αγορές πέφτουν επίσης σε μικρότερη αλλά αισθητή έκταση εξαιτίας τόσο του κινδύνου του αποπληθωρισμού και της οικονομικής ύφεσης όσο και της αδυναμίας της νομισματικής πολιτικής και της δημοσιονομικής απροθυμίας (στην Ευρώπη κυρίως) να στηρίξει την ανάκαμψη των οικονομιών.

Ετσι, την τελευταία εβδομάδα που το Χ.Α. έχασε 12% περίπου οι ευρωπαϊκές αγορές υποχώρησαν 4-5% και τον τελευταίο μήνα που το Χ.Α. έχασε 23% αυτές έχασαν 10% περίπου. Η κρίσιμη διαφορά βρίσκεται στη στάση των επενδυτών απέναντι στα κρατικά ομόλογα: στην Ευρώπη και τις άλλες ξένες αγορές οι επενδυτές πουλάνε μετοχές κι αγοράζουν κρατικά ομόλογα για λόγους ασφαλείας, ενώ στην Ελλάδα πουλάνε μετοχές κι ομόλογα μην έχοντας καμία εμπιστοσύνη στο ελληνικό κράτος, τη βιωσιμότητα του χρέους και την ικανότητα της ελληνικής κυβέρνησης να συνεχίσει τη δημοσονομική σταθεροποίηση παρακινώντας σε ανάπτυξη την οικονομία.

Ελάχιστες μέρες μετά την αναγνώριση από την Ε.Ε. και το ΔΝΤ των θετικών δημοσιονομικών επιδόσεων της χώρας και τον περιορισμό της ύφεσης στην ελληνική οικονομία, η απότομη μεταστροφή του επενδυτικού κλίματος εις βάρος της Ελλάδας δεν μπορεί παρά να αποδοθεί εξ ολοκλήρου σε μία καθ' όλα επιπόλαιιη όσο και καιροσκοπική κυβερνητική επιλογή:

(α) να διακηρύσσει αυτάρεσκα το τέλος του Μνημονίου, της κρίσης και της επιτήρησης της οικονομικής πολιτικής από την πλευρά των πιστωτών και να κάνει επίδειξη δύναμης μιλώντας για την αντικατάσταση των φθηνών δανείων τους με την έξοδο στις κατά πολύ ακριβότερες (2,5 φορές μέχρι στιγμής) έως απρόσιτες πάλι αγορές, και

(β) να πολώνει την πολιτική κατάσταση μέσα στη χώρα κινδυνολογώντας για το πόσο μεγάλη καταστροφή θα πάθουν η οικονομία, τα νοικοκυριά και οι επιχειρήσεις αν αναδειχθεί κυβέρνηση ΣΥΡΙΖΑ.

Η πολιτική αυτή τακτική της κυβέρνησης είναι βεβαίως εκ φύσεως αντιφατική, αφού την πλασματική αίσθηση ασφάλειας και σταθερότητας που ήθελε να δημιουργήσει με το ένα χέρι, την ακύρωσε με το άλλο δαιμονοποιώντας τον ΣΥΡΙΖΑ ως πιθανή αυριανή κυβέρνηση και μαζί μ' αυτόν την ικανότητα της χώρας να πορευτεί σταθερά στο μέλλον.

Πρόκειται για μία αυτοκαταστροφική πολιτική γιατί διαμήνυσε κυβερνητικό πανικό και διάθεση για ταχεία εκλογική αναμέτρηση. Την εξόφθαλμη αυτή στάση αδυναμίας της κυβέρνησης, σε συνδυασμό με την άρνηση των πιστωτών να προσφέρουν άμεσα κάποια «δωράκια» στην ελληνική κυβέρνηση (π.χ. σχετικά με το χρέος, ή την μη άσκηση εφεξής εποπτείας στην τήρηση του προγράμματος), κατέγραψαν ως «τέλος εποχής Σαμαρά» οι επενδυτές που γύρισαν την πλάτη τους στους ελληνικούς τίτλους. Οχι εξαιτίας κάποιας πολιτικής αβεβαιότητας, αλλά επειδή αντίθετα θεωρούν βέβαιο πως μια κυβέρνηση που φέρεται αναλόγως, όχι μόνον βρίσκεται στα τελευταία της, αλλά κινδυνεύει να κλοτσήσει και να χύσει την καρδάρα με το γάλα που μάζευε όλο το προηγούμενο διάστημα.

Βεβαίως, ο πρωθυπουργός με χθεσινές του δηλώσεις κάνει στροφή 180 μοιρών και προσπαθεί να καθησυχάσει τις αγορές για την ασφαλή τήρηση του προγράμματος και τη μη άμεση προσφυγή στις κάλπες. Ομως είναι μάλλον «πολύ λίγα και πολύ αργά» τώρα πια όσα επισήμως λέγονται. Γιατί για να είναι μία χώρα «πυλώνας σταθερότητας κι ασφάλειας», όπως δήλωναν Σαμαράς -Χαρδούβελης πρόσφατα στη Βουλή και για να είναι ήσυχες οι αγορές για το μέλλον της χώρας, θα έπρεπε να μην ταυτίζεται το κράτος με μία κυβέρνηση («L' etat c' est moi») και να μην προβάλλεται η όποια διάδοχη λύση ως το χάος και ο Αρμαγεδδών...

«ΜΕΤΑ-ΜΝΗΜΟΝΙΟ» ΕΤΟΙΜΑΖΟΥΝ ΟΙ ΠΙΣΤΩΤΕΣ ΕΝΩ ΤΟ Χ.Α. ΕΚΑΝΕ ΝΕΑ ΒΟΥΤΙΑ

Ομηροι για πάντα...

Οι «αγορές» μπλοκάρουν τα σχέδια για πρόωρη έξοδο στις αγορές και οι δανειστές πιέζουν την Αθήνα να αποδεχτεί ένα σύνθετο πλαίσιο επιτήρησης, ένα «μετα-Μνημόνιο» που θα κρατήσει τη χώρα σε ομηρία στο διηνεκές.

Επισκιάζοντας κάθε θετική πρωτοβουλία των τελευταίων μηνών, οι ξένοι έστειλαν ένα ηχηρό μήνυμα ότι, αν η ελληνική πλευρά αποφασίσει να αποχωριστεί από την τρόικα, θα καταστεί αναξιόπιστη οικονομικά και οι κάθε λογής επενδυτές θα αποσύρουν τα κεφάλαιά τους από την αγορά. Το διήμερο κραχ στο Χρηματιστήριο, το χειρότερο από την εποχή των... Δίδυμων Πύργων και της κατάρρευσης της Lehman Brothers (τον Οκτώβριο του 2008), η εκτίναξη της απόδοσης του 10ετούς ομολόγου έως το 7,78% έρχεται σε μία συγκυρία που η κυβέρνηση έχει προαναγγείλει την πρόθεσή της να βγει στις αγορές και μέσα σε γενικευμένη επιδείνωση του κλίματος, διεθνώς.

Οι δανειστές μπορούν να θέσουν την Ελλάδα εκτός αγορών σε ελάχιστα 24ωρα, ήταν η προειδοποίηση που εστάλη καθιστώντας μέσω της εκρηκτικής αύξησης των spreads οποιαδήποτε σκέψη για εξωτερικό δανεισμό απαγορευτική. Δεν είναι τυχαίο πως η ημερήσια μεταβολή της απόδοσης του ελληνικού ομολόγου ήταν η μεγαλύτερη από τον Μάιο του 2012. Από την περίοδο των διπλών εκλογών, του Grexit, της εκροής καταθέσεων και της ομοβροντίας αρνητικών δημοσιευμάτων και εκθέσεων ξένων ΜΜΕ και επενδυτικών οίκων είχε να φτάσει αυτά τα επίπεδα η απόδοση του 10ετούς σε μία ούτως ή άλλως «ρηχή» αγορά (περίπου 5 δισ. ευρώ).

«Χάος»

Για επενδυτικό... χάος στην Αθήνα έκαναν λόγο ξένα Μέσα, την ώρα που και στα ευρωπαϊκά Χρηματιστήρια ξανά στοίχειωνε το «φάντασμα» της ελληνικής κρίσης με τους δείκτες να «βουτούν» έως 3-3,5% σε Παρίσι και Φρανκφούρτη.

Η κατάρρευση του ελληνικού Χρηματιστηρίου, σε συνδυασμό με τα αρνητικά νέα για τις οικονομίες των ΗΠΑ, Γερμανίας, προκάλεσε ισχυρούς τριγμούς στις ευρωαγορές, τόσο στον πυρήνα όσο και στην περιφέρεια της νομισματικής ένωσης. Οι επενδυτές ανησυχούν για την πολιτική αβεβαιότητα και το ενδεχόμενο πρόωρων εκλογών, ενώ απορρίπτουν με εκκωφαντικό τρόπο τα σχέδια της Αθήνας για πρόωρη έξοδο από το Μνημόνιο. Οι ανησυχητικές εξελίξεις στην Αθήνα, σε συνδυασμό με τα απογοητευτικά στοιχεία για την οικονομία στην ευρωζώνη και τα αρνητικά μάκρο στις ΗΠΑ, συνθέτουν το σκηνικό της πτώσης.

Στην Αθήνα η διόρθωση του Γενικού Δείκτη έως 10,5% για να κλείσει τελικά στο μείον 6,25% συνιστά μία από τις χειρότερες «βουτιές» από την 11η-9-2001 και αργότερα με την κατάρρευση της επενδυτικής τράπεζας Lehman στις ΗΠΑ.

Και ενώ στο εσωτερικό η πολιτική σκιαμαχία εντείνεται, οι βολές από το εξωτερικό πολλαπλασιάζονται.

Μετά το ξέσπασμα του Εμπολα, τη φρίκη των τζιχαντιστών του Ισλαμικού Κράτους, την επιβράδυνση της Κίνας, την Ουκρανία, την επιδείνωση της γερμανικής οικονομίας, ο κόσμος είναι αντιμέτωπος για άλλη μία φορά με την Ελλάδα, αναφέρει σε δημοσίευμά του το Business Insider. Οπως αναφέρεται, η Ελλάδα είχε κερδίσει για ένα μικρό χρονικό διάστημα μια σχετική ηρεμία, αλλά τώρα βυθίζεται και πάλι.

Οι αναλυτές

Τα ελληνικά ομόλογα προσεγγίζουν τα επίπεδα όπου εντείνονται οι αμφιβολίες για την ικανότητα της Ελλάδας να χρηματοδοτηθεί μέσω των αγορών, σχολιάζει στο Bloomberg ο Christian Lenk, αναλυτής της DZ Bank με έδρα τη Φρανκφούρτη. Ο αναλυτής της γερμανικής τράπεζας συμπληρώνει ότι η αβεβαιότητα είναι διάχυτη στην αγορά, γεγονός που εντείνει την πίεση στα ελληνικά ομόλογα. Οι αναλυτές εκφράζουν την ανησυχία τους για το ενδεχόμενο πρόωρης εξόδου από το Μνημόνιο, καθώς εκτιμούν ότι δεν είναι εύκολη η πρόσβαση στις αγορές χωρίς τη στήριξη της Ευρωπαϊκής Ενωσης και του Διεθνούς Νομισματικού Ταμείου. Η επιφυλακτικότητα για την επιθυμία της Ελλάδας να απεμπλακεί νωρίτερα από το Μνημόνιο είναι διάχυτη, τόσο σε επίπεδο ΔΝΤ όσο και σε επίπεδο ευρωζώνης.

Στόχος της Ελλάδας είναι να αποφύγει την προληπτική πιστωτική γραμμή, τονίζεται σε έκθεση της ING. Ομως η εκτίμηση του ολλανδικού ομίλου είναι απογοητευτική. «Η προσπάθεια της Ελλάδας να σταθεί μόνη της στις αγορές, ιδίως σε μία περίοδο όπου η ευρωζώνη επιστρέφει στην ύφεση και όπου η γερμανική οικονομία επιβραδύνεται, καθιστά τους επενδυτές άκρως ανήσυχους, αναγκάζοντάς τους να στρέψουν εκ νέου την προσοχή τους στην ελληνική πολιτική σκηνή», καταλήγει η ING.

Αποστολή με Email Εκτύπωση σελίδας

Διαβάστε επίσης

Στην κατηγορία
Πολιτική
Με λέξεις-κλειδιά
Διεθνείς αγορές και Χρηματιστήρια
Χρηματιστήριο Αθηνών
Οικονομική και δημοσιονομική πολιτική