Έντυπη Έκδοση

Κάποτε η πόλη

«ΚΑΙ ΤΙ θα τα κάνεις τα παλιομάρμαρα;», ρώτησαν οι εργάτες τον Ράλλη Κοψίδη, όταν πριν από κοντά εξήντα χρόνια φόρτωνε δυο περίτεχνα σκαλισμένα φουρούσια σε ένα τρίκυκλο. Ο -μακαρίτης πια- σημαντικός ζωγράφος «ψώνιζε» από το Φάληρο, όπου στις εκεί προσχώσεις τάφηκε όλη η νεοκλασική Αθήνα.

 Μου είχε αφηγηθεί ο ίδιος το στιγμιότυπο, τονίζοντας τη μηδενική σημασία που έδιναν τότε σ' οτιδήποτε «παλιό». Ηταν η εποχή της αντιπαροχής βλέπετε, όταν με τις ευλογίες του Εγκέλαδου της Δεξιάς χάσαμε το μεγαλύτερο μέρος της ιστορικής μνήμης της πόλης.

Σκεπτόμουν τα παραπάνω στα μισά της εβδομάδας, όταν στις παρυφές αρχαιολογικού χώρου είδα κυριολεκτικά πεταμένα δεκάδες μαρμάρινα σκαλοπάτια από νεοκλασικά σπίτια, αλλά και πλήθος, επίσης, μαρμάρινες πλάκες από πεζοδρόμια. Δεν γράφω πού, για να μην αποκτήσουν κι αυτά «πελατεία». Στο τέλος τέλος, όποιος ψάχνει βρίσκει. Γεγονός είναι πάντως πως θύμωσα σκεπτόμενος πως, αν μπορούσα να πάω το χρόνο πίσω, δεν θα είχε χρειαστεί να πληρώνω αυτά τα σκαλοπάτια 5.000 δραχμές το ένα προκειμένου να τα χρησιμοποιήσω στο σπίτι μου, ούτε και να μου φεύγει η μέση ψάχνοντας στα μπάζα των άλλων για να βρω παλιές πλάκες για να στρώσω μια αυλή.

Ναι, θύμωσα, αλλά και στεναχωρήθηκα σκεπτόμενος το έγκλημα που διαπράχθηκε εις βάρος αυτής της πόλης και των κατοίκων της. Κι ύστερα βάλθηκα να κάνω τις συγκρίσεις με το μυαλό μου. Σκεπτόμουν τη Φλωρεντία και το τι συνέβη όταν υποχωρώντας οι Γερμανοί ανατίναζαν τα γεφύρια του Αρνου, για να εμποδίσουν την προέλαση των συμμαχικών δυνάμεων. Κάποια στιγμή, σειρά είχε το Πόντε Βέκιο, το αρχαιότερο γεφύρι της πόλης. Οπου μια επιτροπή κατοίκων πρότεινε, αντί για το γεφύρι, να ανατινάξουν τα σπίτια πριν από αυτό, έτσι ώστε τα μπάζα να δημιουργήσουν το πρόσκαιρο -ούτως ή άλλως- εμπόδιο. Οι Γερμανοί δέχτηκαν, το γεφύρι γλίτωσε και τα σπίτια χτίστηκαν ξανά ακριβώς όπως ήταν πριν. Αν συνέβαινε, φαντάζομαι, κάτι τέτοιο στην Ελλάδα, μια χαρά πολυκατοικίες θα είχαν υψωθεί στη θέση τους.

Γράφοντας τα παραπάνω, δεν τα βάζω με τους συμπατριώτες, αλλά μ' εκείνους που φρόντισαν να τους κρατήσουν απαίδευτους προκειμένου να εξυπηρετήσουν τα συμφέροντά τους. Στον Λαύκο, π.χ., όπως και παντού αλλού στο Πήλιο, τα κεραμίδια επιβάλλονται από το νόμο. Κι όμως, δυο-τρία σπίτια στο κέντρο του χωριού έχουν πλάκα στην οροφή. Στο χώρο μάλιστα που καταλαμβάνει ένα από αυτά, κάποτε υπήρχε ένα υπέροχο νεοκλασικό. Η καταστροφή και η φρικτή ανοικοδόμηση είχε γίνει -εννοείτε- επί χούντας. Και φυσικά δεν άνοιξε ρουθούνι.

ΣΗΜΕΡΑ, για να επιστρέψω στην αρχή αυτού του κομματιού, κάθε φουρούσι -αν το βρεις- κοστίζει μερικές χιλιάδες ευρώ. Τα δε σκαλοπάτια, που έδωσαν την αφορμή για να γράψω, έχουν κι αυτά την οικονομική τους αξία στις μάντρες που ειδικεύονται σε παλιά οικοδομικά υλικά. Προσωπικά, ωστόσο, διέκρινα την πραγματική τους αξία στην αδιόρατη φθορά από τις χιλιάδες φορές που πατήθηκαν από τους νοικοκυραίους που έμπαιναν στα σπίτια τους. Από τους παλιούς ανθρώπους μια παλιάς, κάποτε υπέροχης πόλης.

Αποστολή με Email Εκτύπωση σελίδας

Διαβάστε επίσης

Στην κατηγορία
Τέχνες & Πολιτισμός
Στη στήλη
ΑΝ-ΕΞΟΔΟΣ