Έντυπη Έκδοση

Μπλόκο στην αυτοδυναμία

Κατάσκοποι, προεδρικές συνωμοσίες, παρεμβάσεις ξένων δυνάμεων και... ένα τρένο υψηλής ταχύτητας επεσκίασαν τα κρίσιμα θέματα στην ατζέντα των εκλογών, που διεξάγονται σήμερα στην Πορτογαλία.

Η δεξιά Λέιτε, ο Λούτσα του Μπλόκο (κάτω) και ο σοσιαλιστής Σόκρατες (αριστερά) Η δεξιά Λέιτε, ο Λούτσα του Μπλόκο (κάτω) και ο σοσιαλιστής Σόκρατες (αριστερά) Τελευταίες δημοσκοπήσεις φέρουν τους σοσιαλιστές (PS) του πρωθυπουργού Ζοζέ Σόκρατες να προηγούνται από τους συντηρητικούς σοσιαλδημοκράτες (PSD) της Μανουέλα Φερέιρα Λέιτε, η οποία όμως τους στερεί την αυτοδυναμία. Αν, βεβαίως, επιβεβαιωθούν τα γκάλοπ, που αλλάζουν καθημερινά: δύο ημέρες πριν από την τελευταία δημοσκόπηση τα δύο κόμματα φέρονταν ισοδύναμα, ενώ στις ευρωεκλογές οι ερευνητές προέβλεψαν νίκη των σοσιαλιστών, που όμως κατατροπώθηκαν τελικά από το PSD.

Η σκανδαλολογία σφράγισε την προεκλογική εκστρατεία και ανέτρεψε τις τελευταίες ημέρες το σκηνικό υπέρ των σοσιαλιστών, όταν άγγιξε το προεδρικό μέγαρο αναγκάζοντας τον συντηρητικό πρόεδρο, Καβάκο Σίλβα, να εκπαραθυρώσει τον εκπρόσωπο τύπου του, Φερνάντο Λίμα. Ο λόγος;

Αποκαλύφθηκε ότι ήταν αυτός το «βαθύ λαρύγγι» που διέρρευσε στον τύπο αναπόδεικτες πληροφορίες ότι με εντολή των σοσιαλιστών οι μυστικές υπηρεσίες υπέκλεπταν τις συνομιλίες του προέδρου. Αδυνατώντας να απαντήσει αν «παραίτησε» τον Λίμα επειδή ανέλαβε μόνος του πρωτοβουλία ή επειδή το έκανε τόσο χοντροκομμένα ώστε να αποκαλυφθεί και να τον εκθέσει, ο πρόεδρος είδε το σκάνδαλο να γίνεται μπούμερανγκ για την προστατευόμενή του Λέιτε.

Οπως μπούμερανγκ έγινε για το PSD η αναβίωση του «ισπανικού φαντάσματος», δηλαδή της παλιάς φοβίας ότι η Πορτογαλία θα καταντήσει ισπανική επαρχία, όπως επέμενε η Λέιτε με αφορμή το πρόγραμμα για ένα τρένο υψηλής ταχύτητας (TGV) που θα συνδέει τη Λισαβόνα με τη Μαδρίτη. Το πρόγραμμα, που η Λέιτε αποκαλεί «δημόσια σπατάλη», αποτελεί σημαία των σοσιαλιστών και όπως της υπενθύμισε ο Σόκρατες υπεγράφη από την ίδια το 2003, όταν ήταν υπουργός Οικονομικών στην κυβέρνηση Μπαρόζο.

Παρά τις προσπάθειες και των δύο μεγάλων κομμάτων να στρέψουν αλλού την προσοχή των ψηφοφόρων, είναι τα οικονομικά προβλήματα εκείνα που φαίνεται ότι τώρα θα αναγκάσουν τους σοσιαλιστές να ξεχάσουν την άνετη αυτοδυναμία (με 45%) του 2005.

Ο Σόκρατες διατήρησε τη φορολογία του κερδοσκοπικού κεφαλαίου στο 10% αλλά της εργασίας έως και στο 42%, περιέκοψε τις κοινωνικές δαπάνες, ιδίως στην υγεία, αύξησε τα όρια συνταξιοδότησης, μείωσε κατά 150.000 υπαλλήλους τον δημόσιο τομέα και ήρθε σε μετωπική σύγκρουση με τα συνδικάτα.

Αλλά οι μεταρρυθμίσεις του δεν είχαν θετικό αποτέλεσμα: Το δημοσιονομικό έλλειμμα παρέμεινε στο 5,9% και το δεύτερο τετράμηνο φέτος η οικονομία συρρικνώθηκε κατά 3,7% σε σχέση με πέρσι. Αντί των 150.000 νέων θέσεων εργασίας που είχε υποσχεθεί, η ανεργία αυξήθηκε στο 9,1%, ενώ ο βασικός μισθός καθηλώθηκε στα 450 ευρώ τον μήνα.

Εάν επιβεβαιωθούν οι δημοσκοπήσεις, το ερώτημα είναι αν οι σοσιαλιστές θα επιλέξουν κυβέρνηση συμμαχίας, ακόμα και «μεγάλου κέντρου», με τους σοσιαλδημοκράτες (όπως έγινε το 1983-85), ή (και πιθανότερο) κυβέρνηση μειοψηφίας που θα διαπραγματεύεται ένα ένα τα σχέδιά της με διαφορετικές κάθε φορά κοινοβουλευτικές συμμαχίες.

Ο μεγάλος κερδισμένος, πάντως, είναι η αριστερά, ιδίως το Αριστερό Μπλόκο, που αναδεικνύεται τρίτη δύναμη με 10-12% των ψήφων, και ο συνασπισμός Κομμουνιστών-Πράσινων με 8-10%, που, μαζί με άλλα μαρξιστικά κόμματα, που δεν θα καταφέρουν κοινοβουλευτική εκπροσώπηση, συγκεντρώνουν ένα εντυπωσιακό ποσοστό.

Η πορτογαλική αριστερά έχει μια μοναδική για την Ευρώπη ευκαιρία να διεκδικήσει όρους, διαψεύδοντας το πιστοποιητικό θανάτου που της είχαν εκδώσει τα σοσιαλιστικά και εργατικά ευρωπαϊκά κόμματα του «Τρίτου Δρόμου».

Αποστολή με Email Εκτύπωση σελίδας

Διαβάστε επίσης

Στην κατηγορία
Διεθνή
Με λέξεις-κλειδιά
Πορτογαλία