Έντυπη Έκδοση

Σταλινικές διώξεις κατά των Ελλήνων της Ουκρανίας

Η Λαϊκή Επιτροπή Εσωτερικών Υποθέσεων με εντολή του Στάλιν σχεδίασε μυστική επιχείρηση, σκοπός της οποίας ήταν η εξορία των μικρών λαών και εθνικοτήτων στο Βορρά σε σχεδόν απάτητα μέρη από τον άνθρωπο, «για την ανάπτυξη της λαϊκής οικονομίας»

Η υποτίμηση ενός πολύ σημαντικού τμήματος της ελληνικής διασποράς, που κατέχει μια εντυπωσιακή ιστορική και πολιτική εμπειρία, οφείλεται σε πολλούς παράγοντες, όπως στην παραδοσιακή ελλαδική εσωστρέφεια, στην απέχθεια των συντηρητικών πολιτικών δυνάμεων προς τον εξωελλαδικό ελληνισμό και ειδικά αυτόν της Ανατολής, στην ύπαρξη ενός σκληρού σταλινικού κόμματος, στην απουσία της κουλτούρας του διαλόγου, ακόμα και σε ακαδημαϊκούς χώρους. Ομως, εδώ και είκοσι χρόνια, παρ' όλες τις αντιξοότητες, ξεκίνησε η έρευνα γι' αυτές τις «λευκές σελίδες» της σύγχρονης ιστορίας μας, τελείως ανεξάρτητα από το επίσημο σύστημα της νεοελληνικής ιστοριογραφίας.

Ιβάν Τζουχά  «Odyssei Mariupolski Grekov»  (Η Οδύσσεια των Μαριουπολιτών Ελλήνων), Βόλογκντα, 1993  Σελ. 161 Ιβάν Τζουχά «Odyssei Mariupolski Grekov» (Η Οδύσσεια των Μαριουπολιτών Ελλήνων), Βόλογκντα, 1993 Σελ. 161 Ενας από τους πρωτοπόρους ερευνητές είναι ο Ιβάν Τζουχά, κάτοικος της πόλης Βολγκοντά (Ρωσία) και έλκων την καταγωγή από τους Ελληνες της Μαριούπολης. Στο ερευνητικό πεδίο του Τζουχά υπήρχε το σύνολο των σοβιετικών ελληνικών κοινοτήτων. Με μια σειρά βιβλίων του, βασισμένων σε επίπονη αρχειακή μελέτη, θα παρουσιάσει το πραγματικό μέγεθος εκείνης της αντιμειονοτικής καταστροφικής πολιτικής. Το πρώτο του έργο με τίτλο «Η "Ελληνική Επιχείρηση" του 1937» έχει ήδη μεταφραστεί στα ελληνικά και βρίσκεται υπό έκδοση.

Παράλληλα με τα τέσσερα βιβλία που έχουν εκδοθεί στα ρωσικά, ο Ιβάν Τζουχά δημιούργησε με τη βοήθεια της Ομοσπονδίας Ελληνικών Σωματείων Ρωσίας και μια βάση πληροφοριών υπό την ονομασία «Ελληνικό Μαρτυρολόγιο» (www.greek-martirolog.ru) για τα θύματα των σταλινικών διώξεων.

Το βιβλίο του «Odyssei Mariupolski Grekov» υπήρξε η πρώτη προσπάθεια να ανιχνεύσει την ιστορία των Ελλήνων της Μαριούπολης. Παρουσιάζει ιστορικά στοιχεία της εγκατάστασης των Ελλήνων στις βόρειες ακτές του Εύξεινου Πόντου. Στο πρώτο κεφάλαιο αναφέρεται στη δημιουργία των αρχαίων ελληνικών αποικιών στην Κριμαία, στην Ταυρίδα των αρχαίων Ελλήνων. Περιδιαβαίνει τη βυζαντινή εποχή, αναπτύσσει τη συνάντηση Ελλήνων και Τατάρων και περιγράφει την υποταγή των Ελλήνων στο ταταρικό χανάτο, έως σχεδόν τα τέλη του 18ου αιώνα, οπότε θα υπάρξει η μετοικεσία προς τις ρωσοκρατούμενες περιοχές της Αζοφικής, όπου και θα δημιουργηθεί η Μαριούπολη. Το σημαντικότερο μέρος του βιβλίου αυτού είναι αφιερωμένο στην εποχή της Ρωσικής Αυτοκρατορίας και στη συμμετοχή των Μαριουπολιτών στα δρώμενα έως τις αρχές του 20ού αιώνα.

 

Ειρήνη Γκολοντμορόνκο-Λιναρδάτου «Natsionalnosti: Grek. Vinoven!» (Εθνικότητα Ελληνας. Ενοχος!)  Κίεβο, 2005, σελ. 450 Ειρήνη Γκολοντμορόνκο-Λιναρδάτου «Natsionalnosti: Grek. Vinoven!» (Εθνικότητα Ελληνας. Ενοχος!) Κίεβο, 2005, σελ. 450 Η ερευνήτρια Ειρήνη Γκολοντμορόνκο Λιναρδάτου -η οποία έλκει την καταγωγή της από το μικρασιατικό Πόντο και την Κεφαλονιά- μελετά τη σταλινική πολιτική στην περιοχή της Οδησσού. Στο βιβλίο «Εθνικότητα Ελληνας: Ενοχος!» έχουν συγκεντρωθεί τα αποτελέσματα από τις έρευνες στα αρχεία της Επιτροπής Κρατικής Ασφάλειας (Κα Γκε Μπε), οι μαρτυρίες αυτοπτών μαρτύρων και η ανάλυση της κοινωνικής θέσης των απογόνων των εθνικά καταπιεσμένων Ελλήνων. Σύμφωνα με την καταγραφή του πληθυσμού τού 1926, στην Ουκρανία κατοικούσαν 104.666 άτομα ελληνικής εθνικότητας, που αποτελούσε το 0,36% του πληθυσμού της Ουκρανίας· από αυτούς στην περιοχή της Οδησσού κατοικούσαν 3.487 άτομα. Στην περίπτωση των Ελλήνων παρατηρείται η τάση της μέγιστης εξολόθρευσης του ανδρικού πληθυσμού. Μόνο τη νύχτα της 30ής Δεκεμβρίου του 1938 εκτελέστηκαν στην Οδησσό 62 Ελληνες ηλικίας από 14 έως 70 ετών.

Η συγγραφέας περιγράφει ως εξής τη διαδιακασία στοχοποίησης των Σοβιετικών Ελλήνων: «Ενώ οι μαζικές καταπιέσεις πολιτικού χαρακτήρα συνεχίζονταν με γοργούς ρυθμούς μετά το διάταγμα της 2ας Ιουλίου 1937 για τα "Αντισοβιετικά στοιχεία", η Λαϊκή Επιτροπή Εσωτερικών Υποθέσεων με εντολή του Στάλιν σχεδίασε μυστική επιχείρηση, σκοπός της οποίας ήταν η εξορία των μικρών λαών και εθνικοτήτων στο Βορρά σε σχεδόν απάτητα μέρη από τον άνθρωπο, "για την ανάπτυξη της λαϊκής οικονομίας".

»Με την υπ' αριθμ. 50215 από τις 11 Δεκεμβρίου του 1937 εντολή, του Λαϊκού Επιθεωρητή Εσωτερικών Υποθέσεων Ν. Γιεζόβ, εξορίστηκαν μέσα σε μία νύχτα οι Ελληνες και άλλες πολλές μειονότητες. Στην εντολή έγραφε πως τα όργανα της Λαϊκής Επιτροπής Εσωτερικών Υποθέσεων ανακάλυψαν ευρύ δίκτυο ελληνικών οργανώσεων αντισοβιετικής κατασκοπίας, τρομοκρατίας και σαμποτάζ, που είχαν ως σκοπό την απόσπαση των περιοχών με πλεονάζοντα ελληνικό πληθυσμό και τη δημιουργία αυτόνομων καπιταλιστικών-φασιστικών κρατών. Με αυτή τη δικαιολογία εξοντώθηκαν εκατοντάδες χιλιάδες άτομα και μαζί τους οι παραδόσεις, τα ήθη και τα έθιμα των ελληνικών κοινοτήτων».

Η Ειρήνη Γκολοντμορόνκο Λιναρδάτου εντόπισε 1.600 Ελληνες της Οδησσού που υπέστησαν τις συνέπειες της σταλινικής πολιτικής. Από αυτούς, σύμφωνα με τα επίσημα στοιχεία της Επιτροπής Κρατικής Ασφάλειας, οι 205 εκτελέστηκαν. Η συγγραφέας θεωρεί ότι ο πραγματικός αριθμός μαζί με τις εκτελέσεις των 1917-1919 και 1937-1938 είναι πολύ μεγαλύτερος.

Βλάσης Αγτζίδης  «Η κατάρρευση της Σοβιετικής Ενωσης και οι συνέπειες για τον ελληνισμό»  Αθήνα, 1992, σελ. 290 -  «Παρευξείνιος Διασπορά. Οι ελληνικές  εγκαταστάσεις στις βορειοανατολικές  ακτές του Εύξεινου Πόντου»  Θεσσαλονίκη, 1997, σελ. 786 Βλάσης Αγτζίδης «Η κατάρρευση της Σοβιετικής Ενωσης και οι συνέπειες για τον ελληνισμό» Αθήνα, 1992, σελ. 290 - «Παρευξείνιος Διασπορά. Οι ελληνικές εγκαταστάσεις στις βορειοανατολικές ακτές του Εύξεινου Πόντου» Θεσσαλονίκη, 1997, σελ. 786 Ενας από τους «απαγορευμένους» τομείς στην ιστορική έρευνα είναι οι σταλινικές διώξεις και η μοίρα των ελληνικών κοινοτήτων στη Μαύρη Θάλασσα.

Το πρώτο βιβλίο γράφτηκε το φθινόπωρο του '91, μετά την επιστροφή του συγγραφέα από ερευνητικό ταξίδι στην τότε Σοβιετική Ενωση, που συνέπεσε με τις δραματικές αλλαγές που επέφερε το στρατιωτικό πραξικόπημα του Αυγούστου των σκληροπυρηνικών κομμουνιστών στρατηγών. Η αποτυχία του πραξικοπήματος οδήγησε στην εδραίωση του Γέλτσιν που ηγείτο της μεγαλύτερης κομμουνιστικής οργάνωσης της Μόσχας.

Ο Γέλτσιν κατάφερε να πάρει την εξουσία, να απαγορεύσει τη λειτουργία του Κ.Κ. και να διαλύσει τον Δεκέμβριο του 1991 την ΕΣΣΔ. Το βιβλίο «Η κατάρρευση της Σοβιετικής Ενωσης και οι συνέπειες για τον ελληνισμό» κυκλοφόρησε δύο μήνες μετά τη διάλυση της ΕΣΣΔ, με στόχο την ενημέρωση του ελλαδικού κοινού και των αρμόδιων φορέων για τα τεκταινόμενα στην ΕΣΣΔ. Υπήρξε η πρώτη προσπάθεια να καταγραφούν με λεπτομέρεια οι εξελίξεις, αλλά και τα σημεία που επρόκειτο να δημιουργήσουν σύντομα τριβές και συγκρούσεις, με άμεσες επιπτώσεις στη ζωή των Σοβιετικών Ελλήνων.

Το δεύτερο βιβλίο «Παρευξείνιος Διασπορά» υπήρξε μια πλήρης μελέτη για τον Ελληνισμό στις περιοχές της Ουκρανίας και της Ρωσίας που συνδέονταν άμεσα με τις κοσμοϊστορικές αλλαγές που συνέβησαν στην περίμετρο της Μαύρης Θάλασσας κατά το πρώτο τέταρτο του 20ού αιώνα (επανάσταση των μπολσεβίκων, δημιουργία της ΕΣΣΔ, νίκη των Τούρκων εθνικιστών στο Νότο και ολοκληρωτική προσφυγοποίηση των ελληνικών πληθυσμών). Παρουσιάζονται οι σταλινικές διώξεις, οι σχέσεις με την Ελλάδα και η πορεία των ελληνικών κοινοτήτων έως την περεστρόικα και την εμφάνιση των νέων μεταναστευτικών ροών. Το βιβλίο αυτό βραβεύτηκε το 1995 από την Ακαδημία Αθηνών.

Τα σχόλια έχουν κλείσει για αυτό το άρθρο

Κανένα σχόλιο

Αποστολή με Email Εκτύπωση σελίδας 0

Διαβάστε επίσης

Στην κατηγορία
Τέχνες & Πολιτισμός
Με λέξεις-κλειδιά
Ιστορία/Ιστορικά Γεγονότα
Βιβλιοθήκη
Βιβλίο
Ουκρανία